8 nhà thầu sân bay Long Thành dùng 936 tỷ đồng tạm ứng để gửi tiết kiệm có kỳ hạn để lấy lãi 10,6 tỷ đồng

Thanh tra Chính phủ cho rằng 8/10 nhà thầu trong liên danh Vietur dùng 936 tỷ đồng tiền tạm ứng để gửi tiết kiệm có kỳ hạn lấy lãi là sai thỏa thuận hợp đồng và trái pháp luật.

Hôm 28/7 ban hành thông báo kết luận thanh tra về việc chấp hành chính sách, pháp luật với dự án đầu tư xây dựng Cảng hàng không quốc tế Long Thành giai đoạn 1, Thanh tra Chính phủ đã chỉ ra nhiều thiếu sót, vi phạm tại gói thầu XD01, XD02 thuộc dự án thành phần 2; gói thầu 5.6, 5.10 thuộc dự án thành phần 3.

Tại gói thầu 5.10 về thi công xây dựng và lắp đặt thiết bị công trình nhà ga hành khách, Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) - chủ đầu tư dự án sân bay Long Thành, công bố liên danh Vietur trúng thầu với giá hơn 27.800 tỷ đồng và gần 339 triệu USD (hơn 8.100 tỷ đồng), tổng 35.900 tỷ đồng.

Liên danh Vietur gồm 10 doanh nghiệp, đứng đầu là IC Istas (thuộc IC Holdings của Thổ Nhĩ Kỳ). Các thành viên còn lại gồm: Ricons, Newtecons, Sol E&C, Tổng công ty Xây dựng số 1, Vinaconex, Tổng công ty Xây dựng Hà Nội và các đơn vị khác như Phục Hưng Holdings, ATAD và Hawee.

Sân bay Long Thành tháng 5/2026. Ảnh: Phước Tuấn

Theo kết luận thanh tra, hồ sơ mời thầu tại gói 5.10 nhiều sai sót, phải sửa đổi nhiều lần. Trong đó, yêu cầu thông số kỹ thuật về khả năng xử lý với hệ thống thang bộ hành và thang cuốn theo các tiêu chuẩn đã hết hiệu lực; yêu cầu kinh nghiệm thực hiện hợp đồng xây lắp tương tự có nội dung "hoặc công trình kết cấu dạng nhà" là chưa phù hợp.

Khi thẩm định, tổ chuyên gia đánh giá hồ sơ dự thầu có vi phạm nhưng lại không yêu cầu nhà thầu làm rõ khi đánh giá năng lực, kinh nghiệm thực hiện hợp đồng tương tự của nhà thầu Vinaconex.

Hồ sơ dự thầu của liên danh Vietur dùng đồng tiền nước ngoài, giá trị 235,7 triệu USD là sai quy định. Việc này bên mời thầu không phát hiện ra, vẫn ký hợp đồng và thanh toán bằng USD.

Đến 31/3/2025, dù chủ đầu tư chưa nghiệm thu thanh toán với các chi phí thiết bị dự thầu trên song Thanh tra Chính phủ đánh giá, sai sót này có nguy cơ gây thất thoát cho ACV khi phải thanh toán bằng USD với tỷ giá USD đã tăng nhiều.

Trước việc 8/10 nhà thầu trong liên danh Vietur sử dụng 936 tỷ đồng tiền tạm ứng gửi tiết kiệm có kỳ hạn để lấy lãi 10,6 tỷ đồng, Thanh tra Chính phủ cho rằng việc này là chưa đúng mục đích sử dụng tiền tạm ứng theo thỏa thuận hợp đồng 5.10 và quy định pháp luật.