ntsu
Gió lạnh đầu buồi
Nếu VN cho phép Mỹ sử dụng 3 cảng Hải Phòng, Đà Nẵng, Cam Ranh làm căn cứ hải quân chính thức, đi kèm với 3 sân bay; Cho phép khai thác đất hiếm và dầu khí; Trở thành Đồng Minh chủ chốt. Chuyện gì sẽ xảy ra?
Cần nói thêm, những điều kiện trên là cái tốt nhất mà VN có thể trao cho Mỹ hiện nay; nhằm đổi lại những quyền lợi ưu việt để phát triển dân tộc. Những điều kiện khác như nhân công giá rẻ, an ninh ổn định, con người thân thiện, thực ra không bằng.
Ngay khi bắt tay, đây trở thành Siêu Hiệp Định toàn diện khiến thế giới chấn động. Đổi lại, VN sẽ nhận được lợi ích gì từ Mỹ:
Không phận VN được bảo vệ tuyệt đối. VN nằm dưới Ô hạt nhân & Phản ứng nhanh giống Nhật và Hàn. Bất kỳ tấn công nào vào VN là tấn công vào quân đội Mỹ.
VN sẽ được tiếp cận hệ thống Aegis, Patriot, hay máy bay săn ngầm P-8 - những khí tài khủng Mỹ hạn chế bán.
TQ sẽ muốn đánh VN nhưng không làm gì được. Có chăng chỉ dàn quân kéo pháo ở biên giới. Tuy nhiên nơi đây Mỹ hiện diện để khai thác đất hiếm nên bất lực. Sẽ càng suy yếu và co cụm.
Nhược điểm: Không thể ngoại giao cây tre. Quyết sách VN sẽ phải thông qua Mỹ. Nếu TQ đánh Đài thì VN dễ bị cuốn vào vòng chiến. TQ xài hột nhãn thì VN khó đỡ dù Mỹ hứa bảo kê.
VN có thể rơi vào cuộc chiến tranh uỷ nhiệm mới như Ukraina nếu Mỹ muốn TQ sa lầy (kịch bản ít xảy ra vì Ukraina mới chỉ có ý đồ thân phương Tây)
2. Về Kinh tế
Gắn với khai thác đất hiếm, Mỹ xây nhà máy tinh chế tại chỗ. VN sẽ đứng đầu thế giới về xuất khẩu đất hiếm đã qua chế biến, thay vì chỉ bán quặng thô.
Song song, Mỹ sẽ di dời các nhà máy đúc chip về VN, biến VN sẽ trở thành mắt xích "không thể bị phá vỡ" trong chuỗi cung ứng toàn cầu của Mỹ. (Giống Đài Loan)
Chuyển giao công nghệ**
* Mỹ sẽ không còn e dè việc chuyển giao công nghệ cao vì lúc này lợi ích của hai bên đã là một. VN sẽ sở hữu các công nghệ lõi về tự động hóa và năng lượng sạch.
Để có đủ năng lượng, Mỹ sẽ đầu tư điện hạt nhân ở cả 3 miền.
Không chỉ là các dự án vài tỷ USD, mà là hàng trăm tỷ USD từ các quỹ đầu tư Mỹ đổ vào hạ tầng, cảng biển và năng lượng để phục vụ cho sự hiện diện lâu dài của họ.
VN từ nước gia công giá rẻ trở thành Trung tâm bán dẫn và năng lượng sạch. VND đang chịu áp lực tỉ giá lớn, trở thành đồng tiền mạnh, ổn định do Mỹ bảo chứng, giống Yên Nhật.
Cơ sở hạ tầng phát triển vượt bậc - hệ thống cảng biển, sân bay đạt chuẩn siêu cấp toàn cầu. Thậm chí Đà Nẵng có thể trở thành thung lũng Silicon mới. Lần đầu tiên thế giới có Sàn giao dịch Đất hiếm đặt tại VN. Mỹ sẽ xúc tiến kênh đào Kra của Thái Lan, làm Singapore suy yếu. Cam Ranh trở thành trạm trung chuyển mới.
VN tiếp cận thị trường Mỹ với mức thuế bằng 0. Không còn bóng ma pháp lý khi xuất khẩu tới toàn TG.
Nhược điểm: Trung Quốc là đối tác thương mại số 1 và là nguồn cung nguyên liệu đầu vào cho gần như mọi ngành sản xuất của Việt Nam. Nếu "Siêu hiệp định" này được ký kết, Trung Quốc có thể đóng biên, ngừng cung cấp nguyên liệu. Nền kinh tế Việt Nam sẽ bị "sốc" nặng trong ít nhất 5-10 năm trước khi Mỹ có thể thay thế hoàn toàn nguồn cung này.
Kinh tế Việt Nam sẽ vận hành như một "vệ tinh" của Mỹ. Nếu chính trường Mỹ thay đổi (ví dụ: chủ nghĩa bảo hộ quay trở lại), Việt Nam sẽ không còn đường lui.
Khai thác đất hiếm trên quy mô lớn nếu không quản lý tốt sẽ để lại thảm họa môi trường kéo dài hàng thế kỷ.
3. Về Địa chính trị - Xã hội
Việt Nam không còn là vùng đệm giữa các cường quốc mà trở thành "tiền đồn". Mọi biến động tại Washington hay Bắc Kinh đều sẽ tạo ra địa chấn tức thì tại Hà Nội.
Việc Việt Nam chọn phe 100% sẽ buộc các nước như Philippines, Singapore hay Indonesia phải tính toán lại. ASEAN có nguy cơ chia rẽ sâu sắc giữa khối "thân Mỹ" và khối "trung lập/thân Trung".
Xã hội xuất hiện tầng lớp trung lưu mới: một thế hệ chuyên gia, kỹ sư gắn liền với hệ sinh thái Mỹ. Tiếng Anh trở thành ngôn ngữ bắt buộc trong công việc và giao tiếp tại các siêu đô thị.
Sẽ có một khoảng cách lớn về mức sống và tư duy giữa cư dân các siêu đô thị (Hải Phòng, Đà Nẵng, Cam Ranh) với các vùng nông nghiệp truyền thống. Điều này dễ dẫn đến những căng thẳng nội bộ về mặt công bằng xã hội.
Phim ảnh, lối sống, tiêu chuẩn giáo dục và pháp lý của Mỹ sẽ thẩm thấu vào mọi ngách của đời sống. Việt Nam sẽ có xu hướng trở thành một xã hội cởi mở, năng động nhưng cũng phải đối mặt với các vấn đề xã hội kiểu Mỹ (áp lực cạnh tranh cao, tiêu dùng quá độ).
Luật pháp về kinh tế, bảo hộ lao động, môi trường và sở hữu trí tuệ phải tương thích hoàn toàn với Mỹ để các Big Tech yên tâm đặt "trái tim" tại đây.
Bản thân chính phủ và chế độ cũng phải tự cải tổ trước sức ép của Mỹ.
***
Trên đây là giả định của tôi về việc nếu VN theo Mỹ 100%. Còn rất nhiều điều có thể xảy ra. Nhưng nhìn chung Mỹ chơi khá quân tử với nước nào xanh chín.
Hiện nay vấn đề này đưa ra chắc chắn sẽ bị phản đối dữ dội, thậm chí sẽ bị nói rằng: "Nhận giặc làm cha." Nhưng thực sự đây vẫn là một giả định thú vị để bàn luận, và đối chiếu với các nước từng được Mỹ bảo hộ khác. Với xu thế TG biến động như hiện nay; nếu WW3 nổ ra; rất có thể VN buộc phải chọn phe.
Để lại ý kiến của bạn dưới phần comment nhé. Cảm ơn vì đã đọc.
Cần nói thêm, những điều kiện trên là cái tốt nhất mà VN có thể trao cho Mỹ hiện nay; nhằm đổi lại những quyền lợi ưu việt để phát triển dân tộc. Những điều kiện khác như nhân công giá rẻ, an ninh ổn định, con người thân thiện, thực ra không bằng.
Ngay khi bắt tay, đây trở thành Siêu Hiệp Định toàn diện khiến thế giới chấn động. Đổi lại, VN sẽ nhận được lợi ích gì từ Mỹ:
- Về An ninh
Không phận VN được bảo vệ tuyệt đối. VN nằm dưới Ô hạt nhân & Phản ứng nhanh giống Nhật và Hàn. Bất kỳ tấn công nào vào VN là tấn công vào quân đội Mỹ.
VN sẽ được tiếp cận hệ thống Aegis, Patriot, hay máy bay săn ngầm P-8 - những khí tài khủng Mỹ hạn chế bán.
TQ sẽ muốn đánh VN nhưng không làm gì được. Có chăng chỉ dàn quân kéo pháo ở biên giới. Tuy nhiên nơi đây Mỹ hiện diện để khai thác đất hiếm nên bất lực. Sẽ càng suy yếu và co cụm.
Nhược điểm: Không thể ngoại giao cây tre. Quyết sách VN sẽ phải thông qua Mỹ. Nếu TQ đánh Đài thì VN dễ bị cuốn vào vòng chiến. TQ xài hột nhãn thì VN khó đỡ dù Mỹ hứa bảo kê.
VN có thể rơi vào cuộc chiến tranh uỷ nhiệm mới như Ukraina nếu Mỹ muốn TQ sa lầy (kịch bản ít xảy ra vì Ukraina mới chỉ có ý đồ thân phương Tây)
2. Về Kinh tế
Gắn với khai thác đất hiếm, Mỹ xây nhà máy tinh chế tại chỗ. VN sẽ đứng đầu thế giới về xuất khẩu đất hiếm đã qua chế biến, thay vì chỉ bán quặng thô.
Song song, Mỹ sẽ di dời các nhà máy đúc chip về VN, biến VN sẽ trở thành mắt xích "không thể bị phá vỡ" trong chuỗi cung ứng toàn cầu của Mỹ. (Giống Đài Loan)
Chuyển giao công nghệ**
* Mỹ sẽ không còn e dè việc chuyển giao công nghệ cao vì lúc này lợi ích của hai bên đã là một. VN sẽ sở hữu các công nghệ lõi về tự động hóa và năng lượng sạch.Để có đủ năng lượng, Mỹ sẽ đầu tư điện hạt nhân ở cả 3 miền.
Không chỉ là các dự án vài tỷ USD, mà là hàng trăm tỷ USD từ các quỹ đầu tư Mỹ đổ vào hạ tầng, cảng biển và năng lượng để phục vụ cho sự hiện diện lâu dài của họ.
VN từ nước gia công giá rẻ trở thành Trung tâm bán dẫn và năng lượng sạch. VND đang chịu áp lực tỉ giá lớn, trở thành đồng tiền mạnh, ổn định do Mỹ bảo chứng, giống Yên Nhật.
Cơ sở hạ tầng phát triển vượt bậc - hệ thống cảng biển, sân bay đạt chuẩn siêu cấp toàn cầu. Thậm chí Đà Nẵng có thể trở thành thung lũng Silicon mới. Lần đầu tiên thế giới có Sàn giao dịch Đất hiếm đặt tại VN. Mỹ sẽ xúc tiến kênh đào Kra của Thái Lan, làm Singapore suy yếu. Cam Ranh trở thành trạm trung chuyển mới.
VN tiếp cận thị trường Mỹ với mức thuế bằng 0. Không còn bóng ma pháp lý khi xuất khẩu tới toàn TG.
Nhược điểm: Trung Quốc là đối tác thương mại số 1 và là nguồn cung nguyên liệu đầu vào cho gần như mọi ngành sản xuất của Việt Nam. Nếu "Siêu hiệp định" này được ký kết, Trung Quốc có thể đóng biên, ngừng cung cấp nguyên liệu. Nền kinh tế Việt Nam sẽ bị "sốc" nặng trong ít nhất 5-10 năm trước khi Mỹ có thể thay thế hoàn toàn nguồn cung này.
Kinh tế Việt Nam sẽ vận hành như một "vệ tinh" của Mỹ. Nếu chính trường Mỹ thay đổi (ví dụ: chủ nghĩa bảo hộ quay trở lại), Việt Nam sẽ không còn đường lui.
Khai thác đất hiếm trên quy mô lớn nếu không quản lý tốt sẽ để lại thảm họa môi trường kéo dài hàng thế kỷ.
3. Về Địa chính trị - Xã hội
Việt Nam không còn là vùng đệm giữa các cường quốc mà trở thành "tiền đồn". Mọi biến động tại Washington hay Bắc Kinh đều sẽ tạo ra địa chấn tức thì tại Hà Nội.
Việc Việt Nam chọn phe 100% sẽ buộc các nước như Philippines, Singapore hay Indonesia phải tính toán lại. ASEAN có nguy cơ chia rẽ sâu sắc giữa khối "thân Mỹ" và khối "trung lập/thân Trung".
Xã hội xuất hiện tầng lớp trung lưu mới: một thế hệ chuyên gia, kỹ sư gắn liền với hệ sinh thái Mỹ. Tiếng Anh trở thành ngôn ngữ bắt buộc trong công việc và giao tiếp tại các siêu đô thị.
Sẽ có một khoảng cách lớn về mức sống và tư duy giữa cư dân các siêu đô thị (Hải Phòng, Đà Nẵng, Cam Ranh) với các vùng nông nghiệp truyền thống. Điều này dễ dẫn đến những căng thẳng nội bộ về mặt công bằng xã hội.
Phim ảnh, lối sống, tiêu chuẩn giáo dục và pháp lý của Mỹ sẽ thẩm thấu vào mọi ngách của đời sống. Việt Nam sẽ có xu hướng trở thành một xã hội cởi mở, năng động nhưng cũng phải đối mặt với các vấn đề xã hội kiểu Mỹ (áp lực cạnh tranh cao, tiêu dùng quá độ).
Luật pháp về kinh tế, bảo hộ lao động, môi trường và sở hữu trí tuệ phải tương thích hoàn toàn với Mỹ để các Big Tech yên tâm đặt "trái tim" tại đây.
Bản thân chính phủ và chế độ cũng phải tự cải tổ trước sức ép của Mỹ.
***
Trên đây là giả định của tôi về việc nếu VN theo Mỹ 100%. Còn rất nhiều điều có thể xảy ra. Nhưng nhìn chung Mỹ chơi khá quân tử với nước nào xanh chín.
Hiện nay vấn đề này đưa ra chắc chắn sẽ bị phản đối dữ dội, thậm chí sẽ bị nói rằng: "Nhận giặc làm cha." Nhưng thực sự đây vẫn là một giả định thú vị để bàn luận, và đối chiếu với các nước từng được Mỹ bảo hộ khác. Với xu thế TG biến động như hiện nay; nếu WW3 nổ ra; rất có thể VN buộc phải chọn phe.
Để lại ý kiến của bạn dưới phần comment nhé. Cảm ơn vì đã đọc.