Israel tiêu diệt Boeing 747-100 cuối cùng

newboi

Đàn iem Duy Mạnh
10/03/2026 06:36
một cuộc không kích của Israel nhằm vào sân bay quốc tế Mehrabad tại Tehran ngày 6.3 đã phá hủy một máy bay tiếp dầu trên không KC-747 của Iran. Chiếc máy bay này được xác định là Boeing 747-100 cuối cùng vẫn còn hoạt động trên toàn cầu, đánh dấu sự kết thúc của phiên bản đầu tiên trong dòng máy bay jumbo jet nổi tiếng của Boeing.

theo các nguồn tin quân sự, chiếc máy bay bị phá hủy là Boeing 747-131 cải hoán thành máy bay tiếp dầu, mang số đăng ký 5-8107 và có tuổi đời khoảng 55 năm. Máy bay đang đỗ tại khu vực sân đỗ của sân bay Mehrabad khi bị tấn công. Hình ảnh vệ tinh sau vụ không kích cho thấy thân và cánh máy bay bị cháy và hư hỏng nặng. Cuộc tấn công được cho là cũng phá hủy nhiều máy bay khác liên quan đến các đơn vị của lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran

Boeing 747 1

chiếc KC-747 của Iran là một máy bay Boeing 747-131, ban đầu được đặt hàng bởi hãng Eastern Air Lines nhưng sau đó được bàn giao cho Trans World Airlines (TWA) vào năm 1971. Đến năm 1975, máy bay được cải hoán thành máy bay tiếp dầu trên không cho Không quân Hoàng gia Iran - (ảnh trên: Army Recognition)

đầu thập niên 1970 chiếc KC-747 này được sản xuất và dự kiến giao cho hãng Eastern Air Lines của Mỹ, nhưng đơn đặt hàng không được thực hiện. Năm 1971 máy bay được bàn giao cho Trans World Airlines (TWA). Năm 1975 máy bay được chuyển lại cho Boeing để cải hoán thành máy bay tiếp dầu cho Không quân Iran dưới thời Shah. Sau cuộc Cách mạng Hồi giáo năm 1979, chiếc máy bay tiếp tục phục vụ trong Không quân Cộng hòa Hồi giáo Iran và duy trì hoạt động hơn năm thập kỷ.
"Dưới thời Shah" thường dùng để chỉ giai đoạn cai trị của triều đại Pahlavi tại Iran (1925–1979), đặc biệt là dưới thời vua Mohammad Reza Pahlavi
Boeing 747-100 là phiên bản sản xuất đầu tiên của chương trình 747, thực hiện chuyến bay đầu tiên năm 1969 và chính thức đưa vào khai thác thương mại năm 1970 với hãng Pan Am. Đây là máy bay thân rộng đầu tiên trong ngành hàng không dân dụng, với cabin hai lối đi và sức chứa phổ biến từ 350 đến hơn 400 hành khách. Thiết kế tầng trên đặc trưng phía sau buồng lái nhanh chóng trở thành dấu hiệu nhận diện của toàn bộ dòng 747.

từ năm 1968 đến 1986 đâu đó 205 chiếc Boeing 747-100 được sản xuất trước khi Boeing chuyển sang các phiên bản cải tiến như 747-200. Máy bay dài khoảng 70,6m, sải cánh gần 60m và sử dụng bốn động cơ Pratt & Whitney JT9D. Với tốc độ hành trình khoảng Mach 0,84 và tầm bay hơn 9.000km, 747-100 từng đóng vai trò quan trọng trong các tuyến bay đường dài quốc tế suốt thập niên 1970 - 1980.

chủ yếu được thiết kế cho vận tải hành khách, khung thân lớn của 747 cho phép chuyển đổi sang nhiều nhiệm vụ đặc biệt như máy bay chở hàng, trung tâm chỉ huy trên không hoặc nền tảng thử nghiệm công nghệ.

do kích thước lớn và chi phí vận hành cao, 747 hiếm khi được sử dụng làm máy bay tiếp dầu. Vì vậy, KC-747 của Iran được xem là một trường hợp cải hoán gần như độc nhất. Việc chiếc KC-747 bị phá hủy không chỉ ảnh hưởng đến năng lực tiếp dầu trên không của Iran mà còn mang ý nghĩa lịch sử. Đây là máy bay Boeing 747-100 cuối cùng còn hoạt động, khép lại chương cuối cùng của thế hệ jumbo jet đầu tiên từng mở ra kỷ nguyên máy bay thân rộng trong ngành hàng không thế giới.

Tàu sân bay Mỹ USS Nimitz tham gia hải trình cuối cùng tại Caribe

hải quân Mỹ cho biết tàu sân bay USS Nimitz (CVN-68) có thể tham gia hoạt động hải quân Southern Seas 2026 tại khu vực Mỹ Latinh và Caribe trong chuyến hải trình tác chiến cuối cùng trước khi chính thức ngừng hoạt động.

USS Nimitz hôm 7.3 rời căn cứ hải quân Kitsap tại Bremerton, bang Washington, bắt đầu hành trình cuối cùng trước khi được chuyển tới căn cứ Norfolk, bang Virginia, để tiến hành quy trình loại biên.

theo Hải quân Mỹ, con tàu có thể tham gia các hoạt động huấn luyện và hợp tác an ninh hàng hải thuộc chương trình Southern Seas 2026 khi di chuyển qua khu vực Bộ Tư lệnh miền Nam Mỹ (SOUTHCOM). Do kích thước quá lớn để đi qua kênh đào Panama, USS Nimitz phải di chuyển vòng qua mũi Nam Mỹ để đến bờ Đông nước Mỹ. Hành trình này ước tính dài khoảng 12.400 hải lý (23.000km) và có thể kéo dài từ 2 đến 3 tuần nếu không phát sinh nhiệm vụ bổ sung.

tàu sân bay Mỹ

luật pháp Mỹ yêu cầu Hải quân phải duy trì không dưới 11 tàu sân bay đang hoạt động. Vì vậy, việc cho USS Nimitz nghỉ hưu sớm sẽ cần sự chấp thuận của quốc hội. Trước đây, quốc hội Mỹ đã từ chối đề xuất tương tự vào năm 2009 khi hải quân nước này muốn cho USS Enterprise nghỉ hưu trước khi USS Gerald R. Ford chính thức đi vào hoạt động - (ảnh trên: Army Recognition)

Southern Seas 2026 do Bộ Tư lệnh Lực lượng Hải quân miền Nam và Hạm đội 4 của Mỹ tổ chức. Hoạt động này kết hợp các cuộc tập trận hải quân, trao đổi nghiệp vụ, thăm cảng và hợp tác an ninh hàng hải với các lực lượng hải quân trong khu vực.

Các nội dung huấn luyện thường bao gồm diễn tập cơ động song phương hoặc đa phương, phối hợp thông tin liên lạc, huấn luyện an ninh hàng hải và phối hợp ứng phó thảm họa. Lộ trình hoạt động thường trải dài từ vùng Caribe, bờ Thái Bình Dương Nam Mỹ đến khu vực Đại Tây Dương gần mũi Horn hoặc eo biển Magellan.

USS Nimitz là tàu dẫn đầu lớp tàu sân bay Nimitz và được đưa vào hoạt động từ giữa thập niên 1970. Tàu có lượng giãn nước khoảng 100.000 tấn, dài hơn 330m và sử dụng hai lò phản ứng hạt nhân Westinghouse A4W, cho phép đạt tốc độ trên 31 hải lý/giờ (57km/h). Tàu có thể mang theo tới 90 máy bay và được trang bị nhiều hệ thống phòng thủ như tên lửa Sea Sparrow, hệ thống RAM, pháo phòng thủ tầm gần Phalanx và pháo tự động 25mm.

Biên chế của tàu sân bay thường khoảng 5.900 người, bao gồm thủy thủ đoàn và không đoàn hải quân. Trong nhiều thập kỷ hoạt động, USS Nimitz đã tham gia hàng loạt chiến dịch quan trọng của Mỹ tại Thái Bình Dương, Trung Đông và Địa Trung Hải.

trước khi bắt đầu chuyến hải trình cuối cùng, USS Nimitz vừa hoàn thành đợt triển khai kéo dài 9 tháng trong năm 2025 tại khu vực châu Á và Trung Đông. Nhóm tác chiến tàu sân bay đã thực hiện hơn 8.500 phi vụ, tích lũy 17.000 giờ bay và di chuyển hơn 82.000 hải lý (151.000km). Sau khi USS Nimitz chính thức loại biên, số tàu sân bay hoạt động của Hải quân Mỹ sẽ tạm thời giảm từ 11 xuống còn 10 chiếc cho đến khi tàu USS John F. Kennedy lớp Gerald R. Ford dự kiến gia nhập hạm đội vào năm 2027.

Nhật Bản triển khai tên lửa chống hạm Type-12 nâng cấp gần biển Hoa Đông

Nhật Bản đã bắt đầu triển khai phiên bản nâng cấp của tên lửa chống hạm Type-12 tại căn cứ Camp Kengun, tỉnh Kumamoto trên đảo Kyushu. Đây là lần đầu tiên hệ thống tên lửa tầm xa mới của Lực lượng Phòng vệ Mặt đất Nhật Bản (JGSDF) được đưa vào triển khai thực tế, mở rộng đáng kể năng lực tấn công và răn đe tại khu vực chuỗi đảo phía tây nam hướng ra biển Hoa Đông.

những xe phóng đầu tiên đã được vận chuyển tới căn cứ trong đêm dưới sự bảo vệ an ninh chặt chẽ. Việc triển khai này là bước đầu trong kế hoạch tăng cường khả năng phòng thủ ven biển và kiểm soát các tuyến hàng hải quan trọng nối biển Hoa Đông với Thái Bình Dương

phong k NB

lực lượng Phòng vệ Mặt đất Nhật Bản đã giới thiệu bệ phóng tên lửa chống hạm phòng thủ bờ biển Type-12 mới trong cuộc diễn tập hỏa lực tại khu huấn luyện Higashi-Fuji, tỉnh Shizuoka hồi tháng 6 năm ngoái - (ảnh trên: Bộ Quốc phòng Nhật Bản)

tên lửa Type-12 do Mitsubishi Heavy Industries phát triển, ban đầu được đưa vào biên chế năm 2014 như một hệ thống phòng thủ bờ biển có tầm bắn khoảng 200km. Nhiệm vụ chính của loại vũ khí này là ngăn chặn các lực lượng hải quân đối phương tiếp cận vùng biển xung quanh Nhật Bản. Tuy nhiên, phiên bản nâng cấp - thường được gọi là Type-12 ER - đã mở rộng tầm bắn lên hơn 1.000 km, cho phép các đơn vị tên lửa Nhật Bản kiểm soát khu vực rộng lớn hơn tại biển Hoa Đông và vùng tiếp cận phía tây Thái Bình Dương.

Nhờ tầm bắn mới, các đơn vị tên lửa triển khai tại chuỗi đảo phía tây nam của Nhật Bản có thể theo dõi và tấn công mục tiêu từ khoảng cách xa, thậm chí bao phủ các khu vực hoạt động hải quân gần Đài Loan hoặc các vùng biển lân cận.

Phiên bản cải tiến của Type-12 được thiết kế lại thân tên lửa với khả năng giảm tín hiệu radar và trang bị động cơ turbofan nhỏ gọn giúp duy trì hành trình ở độ cao thấp trong thời gian dài. Hệ thống dẫn đường kết hợp định vị vệ tinh, dẫn đường quán tính và radar ở giai đoạn cuối, cho phép tấn công chính xác các mục tiêu di chuyển trên biển. Tên lửa cũng có khả năng nhận cập nhật dữ liệu mục tiêu trong quá trình bay thông qua các liên kết dữ liệu từ máy bay trinh sát, radar bờ biển hoặc các nền tảng giám sát khác.

Hệ thống được phóng từ xe mang phóng cơ động cao (TEL) đặt trên khung gầm bánh lốp 8x8. Mỗi xe phóng mang tám ống chứa tên lửa, cho phép thực hiện các loạt phóng liên tiếp vào nhiều mục tiêu. Thiết kế cơ động cho phép các đơn vị tên lửa nhanh chóng di chuyển, triển khai, khai hỏa và rút khỏi vị trí để giảm nguy cơ bị phản kích.

theo Bộ Quốc phòng Nhật Bản, các thiết bị được vận chuyển từ căn cứ Camp Fuji ở tỉnh Shizuoka trước khi được chuyển bằng cả đường biển và đường bộ tới Kyushu. Trong tháng tới, các kỹ sư và binh sĩ sẽ tiến hành kiểm tra hệ thống và huấn luyện vận hành để đơn vị đạt khả năng sẵn sàng chiến đấu đầy đủ
 
Top