Kyrgyzstan bắt tra khảo nhà hoạt động nhân quyền Tolekan Ismailova tổ chức biểu tình chống đối

newboi

Đàn iem Duy Mạnh
18/03/2026 Kyrgyzstan
Tổ chức Quan sát Bảo vệ Người bảo vệ Nhân quyền, một sự hợp tác giữa Liên đoàn Nhân quyền Quốc tế (FIDH) và Tổ chức Thế giới Chống Tra tấn (OMCT), cùng với các tổ chức nhân quyền khác, bày tỏ sự quan ngại sâu sắc về việc nhà hoạt động nhân quyền và cựu phó chủ tịch FIDH, bà Tolekan Ismailova, bị các cơ quan thực thi pháp luật thẩm vấn tại Bishkek vào ngày 13 tháng 3 năm 2026, trước thềm một cuộc biểu tình ôn hòa đã được lên kế hoạch. Chúng tôi lên án hành động này như một phần của mô hình gây áp lực chống lại xã hội dân sự và kêu gọi chính quyền Kyrgyzstan đảm bảo quyền tự do ngôn luận và hội họp hòa bình.

ngày 13 tháng 3 năm 2026 nhà hoạt động nhân quyền Tolekan Ismailova (ảnh dưới) bị các sĩ quan thuộc Cục Nội vụ Thành phố Bishkek đưa đi thẩm vấn.
Kyrgyz activist Tolekan Ismailova deported from Uzbekistan - Den norske  Helsingforskomité

1 ngày trước đó, có thông tin cho rằng một cuộc kiểm tra sơ bộ đang được tiến hành liên quan đến các bài đăng trên tài khoản Facebook “Tolekan Ismailova”, mà theo các cơ quan thực thi pháp luật, có thể đã gây ra “phản ứng tiêu cực từ người dùng”. Tuy nhiên, bài đăng cụ thể nào gây ra các khiếu nại vẫn chưa được nêu rõ.

trả lời câu hỏi của các nhà điều tra về nội dung bài đăng của mình, bà giải thích: “Tôi đăng bài phản đối chiến tranh và ủng hộ hòa bình và phát triển”, đồng thời chia sẻ các tài liệu yêu cầu “khôi phục các quyền hiến định của công dân và việc chính quyền thực hiện các nghĩa vụ của mình liên quan đến nhân quyền và tự do”.
No photo description available.

trong quá trình thẩm vấn, điều tra viên cũng đặt câu hỏi về hoạt động của tổ chức mà bà đứng đầu, Bir Duino—Kyrgyzstan, nguồn tài trợ của tổ chức và các vấn đề mà tổ chức này đề cập.

cuộc thẩm vấn diễn ra vào ngày mà các nhà bảo vệ nhân quyền và các nhà hoạt động, trong đó có Bermet Borubaeva (ảnh dưới) dự định tổ chức một cuộc tụ tập ôn hòa bên ngoài trụ sở chính quyền quận Pervomaisky của Bishkek để phản đối lệnh cấm biểu tình đang diễn ra ở các khu vực trung tâm thành phố.
Bermet Borubaeva | Prince Claus Fund


các hạn chế đối với việc tổ chức các cuộc tụ tập ôn hòa ở quận này của Bishkek đã được gia hạn thường xuyên trong vài năm qua. Các nhà bảo vệ nhân quyền coi những biện pháp như vậy, cũng như việc triệu tập các nhà hoạt động để thẩm vấn vào đêm trước các cuộc biểu tình, là những hình thức gây áp lực nhằm hạn chế tự do ngôn luận và tự do hội họp ôn hòa.

việc triệu tập các nhà hoạt động để thẩm vấn ngay trước các cuộc tụ tập hòa bình đã được lên kế hoạch tạo ra hiệu ứng răn đe và có thể bị coi là can thiệp vào quyền biểu tình hòa bình hoặc là hành vi đe dọa.
Bermet Borubaeva and Diana Ukhina (Kyrgyzstan) – Ujazdowski Castle Centre  for Contemporary Art


trên cơ sở những điều nêu trên, chúng tôi tuyên bố:
việc gây áp lực lên những người bảo vệ nhân quyền và các nhà hoạt động là không thể chấp nhận được. Việc thẩm vấn, triệu tập và các hành động tố tụng khác không được sử dụng như một công cụ để đe dọa hoặc ngăn cản sự tham gia hòa bình của người dân.

mọi hành động tố tụng phải được thực hiện tuân thủ nghiêm ngặt quy trình, bao gồm việc ban hành lệnh triệu tập chính thức và giải thích lý do giam giữ.

tự do hội họp hòa bình và tự do ngôn luận là nền tảng của một xã hội dân chủ; việc hạn chế các quyền này chỉ được phép trong các trường hợp được pháp luật quy định (bảo vệ an ninh quốc gia, trật tự công cộng, sức khỏe và quyền của người khác) và trong một khoảng thời gian được xác định rõ ràng.

Nhà nước có nghĩa vụ đảm bảo tự do ngôn luận và tự do hội họp hòa bình phù hợp với các tiêu chuẩn quốc tế, bao gồm các điều khoản của Công ước Quốc tế về Quyền Dân sự và Chính trị.
 
Top