Ftm
Giang hồ mạng 5.0
(Napoleon thị sát chiến trường Eylau đẫm máu 1807)
Chiến tranh Napoleon kéo dài từ năm 1803 đến năm 1815, đã gây ra cái chết cho khoảng từ 3,5 triệu đến 6 triệu người. Con số này bao gồm cả thương vong về quân sự và dân sự, và bao gồm tử vong do các bệnh liên quan đến chiến tranh và các nguyên nhân khác. Ước tính số lượng binh sĩ thiệt mạng trong trận chiến từ 500.000 đến gần 2 triệu. Điều gì đã xảy ra với tất cả những thi thể đó?
Hôi của
Những người lính thường là những người đầu tiên tiếp cận những người chết và bị thương, lấy vũ khí, quần áo và các vật có giá trị. Không có tình cảm gì trong việc này. Những kẻ chiến thắng cướp bóc người của cả hai bên. Đó là vấn đề sống còn, hay lợi nhuận. Những người đi theo - thường dân và phụ nữ đi cùng những người đàn ông trong chiến dịch - cũng lấy trộm và vơ vét từ chiến trường. Những cư dân địa phương cũng vậy, họ phải đối phó với mớ hỗn độn mà quân đội để lại. Tướng người Anh Robert Wilson đã mô tả khung cảnh sau trận Heilsberg (1807):
“Mặt đất giữa rừng và các khẩu đội của Nga, khoảng một phần tư dặm, là một tấm thảm thi thể người trần truồng, mà hai bên đã cùng nhau lột trần trong đêm, mặc dù một số thi thể này vẫn còn tỉnh táo để nhận biết về tình trạng của họ. Đó là một cảnh tượng mà con mắt ghê tởm, nhưng không thể xóa nhòa khỏi tâm trí.”
Những người bị thương nặng đã không thể ghìm được sự phẫn nộ khi bị cướp đi tài sản lúc họ sắp chết. Và tệ nhất, như đã nói trên, điều này không chỉ được thực hiện bởi kẻ thù của họ, mà còn bởi cả đồng đội. Trên thực tế, có những lời kể trực tiếp từ những người lính sống sót sau khi bị thương kể chi tiết về cú sốc khi tỉnh dậy hoàn toàn khỏa thân.
Dưới đây là đoạn trích dẫn lời của một người lính Pháp tên là Jean Baptiste de Marbot, người bị thương trong trận Eylau (1807), đã cảm nhận được cảm giác khi trở thành một trong những thi thể:
“Nằm dài trên tuyết giữa những đống xác chết, không thể có cách nào cử động được, tôi dần dần và không chút đau đớn bất tỉnh…. Tôi đánh giá rằng cơn say của tôi kéo dài bốn giờ, và khi tỉnh táo lại, tôi thấy mình ở cái nơi khủng khiếp này.
Tôi hoàn toàn khỏa thân, không có gì ngoài chiếc mũ và đôi giày chân phải của tôi. Một người của đội vận tải, tưởng tôi đã chết, đã lột quần áo của tôi theo cách thông thường, và muốn cởi bỏ chiếc ủng duy nhất còn sót lại, đang kéo một chân tôi, bàn chân của anh ta áp vào người tôi để làm điểm tựa.
Cú giật của người đó chắc chắn đã giúp tôi tỉnh táo trở lại. Tôi ngồi dậy được và khạc ra những cục máu đông từ cổ họng của mình. Cú sốc do gió của quả đạn đã làm cho một lượng máu thoát ra đến nỗi mặt, vai và ngực của tôi bị đen, trong khi phần còn lại của cơ thể tôi bị nhuộm đỏ bởi máu từ vết thương.
Chiếc mũ và mái tóc của tôi dính đầy tuyết, và khi tôi đảo đôi mắt hốc hác của mình, tôi phải nói là thấy rất kinh khủng. Nhưng dù sao, người lính vận tải đã nhìn sang hướng khác, và bỏ đi, mang theo tài sản của tôi. Tôi không thể nói một lời nào với anh ta, tôi hoàn toàn phục tùng.”
Chôn cất, hỏa thiêu, hoặc…bỏ mặc
Sau khi bị tước bỏ đồ đạc, người chết, và đôi khi vẫn còn sống, thường sẽ được chôn trong các ngôi mộ tập thể (đôi khi có thi thể của cả hai bên được ném vào một cách ngẫu nhiên). Nói chung, điều này có thể được thực hiện thông qua chính những người lính đã trấn lột họ, hoặc trong nhiều trường hợp, các thành viên của cộng đồng địa phương được giao nhiệm vụ kinh khủng đó.
Đại úy Jean-Roche Coignet đã viết sau trận Marengo (1800):
“Chúng tôi nhìn thấy chiến trường được bao phủ bởi những người lính Áo và Pháp đang nhặt xác chết chất thành đống. Người và ngựa được xếp chung một đống và đốt để tránh dịch bệnh. Đối với các thi thể nằm rải rác thì người ta phủ một lớp đất mỏng.
Tùy thuộc vào quy mô tổn thất, thời tiết và năng lực của quân đội và dân số địa phương, việc dọn dẹp chiến trường có thể mất một khoảng thời gian. Vào ngày 2 tháng 3 năm 1807, ba tuần rưỡi sau Trận chiến Eylau, Bản tin thứ 64 của Đại quân Napoléon đưa tin:
“Cần rất nhiều công sức để chôn tất cả những người chết…. Hãy tưởng tượng, trên không gian của một dặm vuông, 9.000 hoặc 10.000 xác người, 4.000 hoặc 5.000 xác ngựa, từng hàng ba lô của Nga, những mảnh súng hỏa mai và súng trường bị hỏng; mặt đất phủ đầy đạn pháo và đạn súng trường; 24 khẩu pháo, gần đó là xác của những người đánh xe, bị giết ngay khi họ đang cố gắng kéo pháo đi. Tất cả điều này càng dễ thấy hơn trên mặt đất phủ đầy tuyết”.
Napoléon đã ra lệnh cho Quân đoàn VIII của Westphalia ở lại và canh giữ trận địa, vận chuyển những người bị thương đến bệnh viện và chôn cất những người chết trong khi quân đội tiếp tục đến Moscow. Tuy nhiên, quân đoàn không thể làm được gì nhiều cho những người bị thương, vì hệ thống bệnh viện còn thô sơ và không thể tìm thấy xe ngựa hoặc phương tiện vận chuyển nào khác trong các ngôi làng hoang vắng.
Những người Westphalia ở lại trên chiến trường bị bao vây bởi những xác chết và những người đang hấp hối, và họ buộc phải thay đổi vị trí theo thời gian vì mùi hôi thối…. Những người lính, theo yêu cầu của một số người bị thương trong cơn đau đớn tột độ, đã bắn họ chết và quay mặt đi trong khi bắn ...
Khi von Borcke cưỡi ngựa trên chiến trường vào ngày thứ 5 sau trận chiến, anh ta nhìn thấy những người lính bị thương đang gặm thịt từ xác một con ngựa nằm cạnh đó. Vào ngày 12 tháng 9, những người Westphalia di chuyển đến Moshaisk, nơi bị bỏ hoang bởi toàn bộ cư dân, bị cướp bóc và một nửa trong đống tro tàn….
Những thi thể bị cháy nằm trong đống đổ nát của những ngôi nhà bị thiêu rụi, lối vào của những nơi này gần như bị các tử thi phong tỏa. Nhà thờ duy nhất… chứa hàng trăm người bị thương và xác những người đàn ông đã chết trong nhiều ngày…. Binh lính, người Westphalia cũng như tù nhân Nga, được lệnh dọn xác ra khỏi nhà và đường phố, và sau đó cần phải làm sạch toàn bộ thị trấn trước khi quân đội chiếm đóng.
Sau trận Waterloo, nông dân địa phương được thuê để dọn dẹp chiến trường, có sự giám sát của nhân viên y tế. Xác quân đồng minh được chôn trong các hố. Xác quân Pháp bị thiêu hủy. Mười ngày sau trận chiến, một du khách cho biết đã nhìn thấy ngọn lửa ở Hougoumont.
Các giàn thiêu đã cháy trong tám ngày và sau đó ngọn lửa cháy được chỉ bởi mỡ của người. Đùi, tay và chân chất thành một đống và khoảng năm mươi công nhân, với khăn bịt mũi, đang dùng những chiếc nĩa dài để cời lửa và những khúc xương.
1 nơi thiêu xác ở Hougoumont trong trận Waterloo, tranh của James Rouse
Tuy nhiên, có những trận chiến mà hàng nghìn thi thể chỉ đơn giản là bị để lại với nắng mưa. Ví dụ, Tướng Pháp Philippe de Ségur mô tả quang cảnh tại Borodino (1812) trong cuộc rút lui khỏi Moscow, gần hai tháng sau trận chiến:
“Sau khi vượt qua Kologa, chúng tôi tiếp tục hành trình, đắm chìm trong suy nghĩ, bỗng một số người trong chúng tôi, ngước mắt lên, thốt lên một tiếng kinh hoàng. Mọi người ngay lập tức nhìn về anh ta, và ở đó trải dài trước mặt chúng tôi một đồng bằng bị giày xéo, trơ trụi và bị tàn phá, tất cả cây cối bị đốn hạ ngang mặt đất chừng nửa mét, và xa hơn là những ngọn đồi cheo leo, ngọn đồi cao nhất có vẻ xấu xí và trông giống một cách đầy ấn tượng với một ngọn núi lửa đã tắt.
Mặt đất khắp nơi xung quanh chúng tôi được bao phủ bởi những mảnh vỡ của mũ cứng và quần áo, với những chiếc trống bị hỏng, những báng súng, những bộ đồng phục rách nát và những lá cờ nhuộm bằng máu.
Trên địa điểm hoang vắng này là ba mươi nghìn xác chết bị phân hủy một nửa… trong khi một đống xương trên đỉnh của một trong những ngọn đồi như đang nhìn xuống toàn bộ cảnh ấy. Có vẻ như Thần chết đã định chỗ cho ngai vàng của mình”
Quá trình phân hủy của những xác chết được sự hỗ trợ của chim chim kền kền, chó sói và những sinh vật khác.
Săn tìm răng
Một số người hôi của mang theo kìm. Thời đó, có nhu cầu rất lớn về răng của những người lính đã chết để cung cấp cho ngành làm răng giả. Tại Tây Ban Nha vào năm 1814, cháu trai của bác sĩ phẫu thuật người Anh Astley Cooper gặp một tay thợ săn răng do chú của ông ta gửi đến:
“Khi hỏi anh chàng tên Butler này, người dường như đang trong tình trạng vô cùng túng quẫn, anh muốn tìm kiếm gì, anh ta nói là để lấy … răng, nhưng khi tôi hỏi lấy răng bằng cách nào thì anh ta nói, 'Ồ, chỉ cần một trận chiến, thì tha hồ mà lấy răng. Tôi sẽ nhổ răng nhanh, nhanh bằng thời gian những người lính bị hạ gục. '…”
Lượng răng tràn ra thị trường sau trận Waterloo lớn đến mức răng giả làm từ chúng được gọi là “răng Waterloo”. Họ đã tự hào quảng cáo như vậy, vì nó có nghĩa là răng của những người đàn ông trẻ tương đối khỏe mạnh, hàm răng còn tốt.
Butler không phải là người đầu tiên, nhiều người khác trước đó đã cung cấp cho các tầng lớp giàu có ở London những chiếc răng từ các nguồn tương tự.
(1 hàm răng giả "Waterloo" được trưng bày tại bảo tàng Dressden, Đức)
Xương làm phân bón
Người ta vẫn có thể nhìn thấy xác người ở Waterloo một năm sau trận chiến. Một công ty đã được ký hợp đồng để thu thập và nghiền xương để làm phân bón. Nghe đâu các chiến trường khác của Napoléon đã được lùng sục vì mục đích này. Vào tháng 11 năm 1822, một tờ báo của Anh đã tường thuật:
“Người ta ước tính rằng hơn một triệu giạ (đơn vị đo thể tích khoảng 36 lít, để đong ngũ côc...) gồm xương người và xương thú đã được nhập khẩu vào năm ngoái từ lục địa Châu Âu vào cảng Hull. Vùng lân cận Leipzig, Austerlitz, Waterloo, và tất cả những nơi diễn ra những trận đánh lớn trong thời kỳ cuối của cuộc chiến tranh đẫm máu, người ta đã dọn sạch xương của những người lính và ngựa của họ.
Hàng quý, xương cốt thu thập được đã được vận chuyển đến cảng Hull, và sau đó được chuyển đến những người thợ xay xương ở Yorkshire, những người đã lắp đặt động cơ hơi nước và máy móc mạnh mẽ, với mục đích chuyển xương sang trạng thái hạt”.
Trong trạng thái hạt, xương chủ yếu được gửi đến Doncaster, một trong những chợ nông sản lớn nhất ở vùng đó của đất nước, và được bán cho nông dân để bón cho ruộng đất. Chất dầu, dần dần phát triển khi xương bị vôi hóa, tạo thành một loại phân có giá trị hơn hầu hết các chất khác, đặc biệt là xương người. Bây giờ không còn nghi ngờ gì nữa, bằng thử nghiệm thực tế trên quy mô lớn, rằng một người lính đã chết là một vật phẩm thương mại có giá trị nhất; và những người nông dân tốt của Yorkshire, trên một phương diện lớn hơn, phải mang ơn xương máu của những đứa con của họ cho chiếc bánh mì hàng ngày mà họ dùng.
Lạ lùng thật, nước Anh đã gửi nhiều binh lính đến như vậy để chiến đấu trong các trận chiến của đất nước này trên lục địa Châu Âu, và sau đó nhập xương của họ như một vật phẩm thương mại để vỗ béo đất của mình!
Quà lưu niệm
(Những kẻ săn tìm kỷ vật)
Sau thất bại cuối cùng của Napoléon, người Anh vội vã băng qua biển Manche để tham quan Waterloo, Paris và các địa điểm khác gắn liền với Hoàng đế Pháp. Những người tham quan đã đóng một vai trò trong việc dọn dẹp chiến trường thông qua việc hăng hái tìm kiếm những món quà lưu niệm. Năm 1816, nhà thơ trào phúng Eaton Stannard Barrett đã viết:
“Mọi người bây giờ đều trở về từ nước ngoài. Tôi biết một quý ông trung thực, người đã mang về nhà một ngón tay cái thật Waterloo, móng tay và tất cả những thứ mà ông ta bảo quản trong một chai rượu gin”.
(Margarita Tuchkova đi tìm chồng là tướng Nga Tuchkova, người bị mất tích trong trận Borodino. Cuộc tìm kiếm đã không thành công. Margarita sau đó đã xây một thánh đường để tưởng niệm chồng. Sau này ngôi thánh đường được mở rộng và được thánh hóa với tên Thánh đường Chúa Cứu thế. (tranh của Polina Mineyeva).
(St)
Sửa lần cuối:
