Latios
Gió lạnh đầu buồi
Được kỳ vọng là động lực kết nối giao thông, thúc đẩy kinh tế, nhưng metro Nhổn - ga Hà Nội bảy lần lùi tiến độ, hai lần đội vốn, giày vò người dân sống dọc đại công trường 12,5 km.
Một sáng đi chợ về, bà Hoàng Thị Bình, 69 tuổi, nghe tiếng "ầm" trước cửa nhà số 98 Trần Hưng Đạo, quận Hoàn Kiếm. Cách đó chừng 5 m, bánh xe SH của cô gái trẻ liên tiếp bị thụt vào ổ gà cạnh rào tôn thi công ga ngầm S12 metro Nhổn - ga Hà Nội. Cô gái loạng choạng đánh lái, chiếc xe vẫn lao thẳng vào cột điện.Bà Bình hô hoán hàng xóm nhấc chiếc xe nặng gần tạ rưỡi lên rồi gọi cấp cứu. Họ phải cáng nạn nhân đi hơn trăm mét mới ra được đầu ngõ.
"Như cơm bữa, mấy tháng trước có người còn gãy chân", người phụ nữ kể về những vụ va chạm trong con ngõ rộng 1,2 m chỉ được đi một chiều. Tai nạn tạo cho bà Bình phản xạ lập tức nghiêng người, nép sát rào tôn khi thấy xe máy lao đến.
Bà Hoàng Thị Bình cạnh hàng rào tôn, dưới tàng cây trứng cá mọc từ công trình ga ngầm S9 khi ngừng thi công, cuối năm 2022. Ảnh: Phạm Chiểu
Ngõ trước nhà bà Bình vốn là một phần mặt phố Trần Hưng Đạo, nơi đặt trụ sở nhiều cơ quan nhà nước, bệnh viện, ngân hàng, khách sạn năm sao. Đầu phố tiếp giáp ga Hà Nội - điểm khởi đầu mạng lưới đường sắt quốc gia, cũng là nơi đặt ga ngầm cuối cùng tuyến metro Nhổn - ga Hà Nội.
Tuyến metro dài 12,5 km với 8 ga trên cao và 4 ga ngầm, là một phần đường sắt đô thị dài 20 km kết nối phía Tây với trung tâm Thủ đô và phía Nam ở quận Hoàng Mai. Dự án nhằm tăng năng lực cho hệ thống giao thông công cộng phía Tây, giãn dân khỏi nội đô - nơi mà mật độ dân số chênh lệch vài chục lần so với ngoại thành.
Năm 2006, dự án được phê duyệt tổng vốn đầu tư hơn 783 triệu euro, đặt mục tiêu về đích năm 2010 dịp đại lễ nghìn năm Thăng Long. Bốn năm sau, dự án mới khởi công. Lãnh đạo Chính phủ thời ấy yêu cầu Hà Nội và Ban Quản lý dự án đường sắt đô thị (MRB) thực hiện đúng tiến độ để năm 2015 tuyến metro thí điểm đầu tiên của Thủ đô hoạt động.
17 năm sau ngày dự án được phê duyệt, 13 năm thi công, qua bốn nhiệm kỳ Chủ tịch UBND TP Hà Nội, siêu công trình đến nay vẫn dang dở.
Theo báo cáo của MRB, tiến độ tổng thể hiện đạt 76,5%. Đoạn trên cao từ Nhổn đến Kim Mã hoàn thành 99% và lần thứ tư bị lùi vận hành thương mại đến cuối năm nay. Đoạn ngầm từ Kim Mã đến ga Hà Nội mới đạt 33%, vướng nguy cơ bị kiện khi chậm giải phóng mặt bằng.
Chính phủ hồi tháng 5 đồng ý gia hạn hoàn thành toàn tuyến vào năm 2027, chưa tính 24 tháng bảo hành. Tổng mức đầu tư dự án từ 18.000 tỷ tăng lên 34.800 tỷ đồng sau bảy lần lùi tiến độ.
Cuộc giày vò thập kỷ
Mười năm sau ngày động thổ dự án, rào chắn thi công ga ngầm cuối cùng mới được dựng lên trước cửa nhà bà Bình, tháng 6/2019."Ít nữa, đất nhà cô từ vàng thành kim cương", người phụ trách công trình khi ấy gieo cho bà Bình hy vọng mảnh đất mặt tiền 7 m, rộng 230 m2 đang cho ngân hàng thuê sẽ "như người mẫu" đứng giữa phố lớn Hà Nội. Theo tính toán, giá bất động sản tăng ít nhất 1,5 lần so với khu vực khác khi metro hoạt động.
Nhưng ngày bà Bình chờ đợi mãi chưa đến. Chỉ vài tháng sau khi rào tôn dựng lên, lần đầu tiên bà tự động hạ giá thuê mặt bằng xuống còn 80%. Phía ngân hàng đồng ý. Sau mỗi năm, bà tiếp tục hạ xuống 70% rồi 50%, "chấp nhận nhặt nhạnh còn hơn để người ta bỏ đi", nhưng vẫn không giữ được chân khách.
Click để lật ảnh
....
