newboi
Đàn iem Duy Mạnh
ngày 19 tháng 5 năm 2026 / 2:16 pm EDT
cú bùng phát dịch Ebola ở Cộng hòa Dân chủ Congo và Uganda đang gây lo ngại đặc biệt cho các quan chức y tế toàn cầu, một phần vì virus được phát hiện là một chủng ít phổ biến hơn.
theo các quan chức y tế Congo, tính đến ngày 19 tháng 5 năm 2026 số ca nghi nhiễm đã tăng mạnh đến 500 ca với ít nhất 131 trường hợp tử vong.
bác sĩ Peter Stafford người Mỹ (ảnh dưới: chụp với vợ) làm việc với một nhóm truyền giáo Congo đã có kết quả xét nghiệm dương tính, và một số người khác được cho là đã tiếp xúc với virus.
các quan chức y tế đã xác nhận virus gây ra đợt bùng phát này là virus Bundibugyo. Đây chỉ là đợt bùng phát thứ 3 được biết đến của virus Bundibugyo và hiện chưa có vắc-xin hoặc phương pháp điều trị nào.
Vắc-xin Ebola nhắm vào chủng Zaire
bệnh Ebola do các loại virus orthoebolavirus gây ra, trong đó có nhiều loài.
theo WHO, 3 loại virus được biết là gây ra các đợt bùng phát bệnh Ebola quy mô lớn. Đó là virus Ebola (hoặc Zaire), loại phổ biến nhất; virus Sudan; và virus Bundibugyo, loại được xác định trong đợt bùng phát này.
vắc-xin và phương pháp điều trị duy nhất được phê duyệt là dành cho chủng Zaire. Vì mỗi loài virus có vật chất di truyền khác nhau, nên cần các loại vắc-xin khác nhau.
có một số loại vắc-xin khác đang được phát triển, nhưng chưa có loại nào nhắm vào virus Bundibugyo sẵn sàng để sử dụng, theo tiến sĩ Céline Gounder (ảnh dưới) phóng viên y tế của CBS News và chuyên gia về bệnh truyền nhiễm, người từng tham gia ứng phó với đợt bùng phát Ebola trước đây.
Merck, nhà sản xuất ERVEBO, một loại vắc-xin đã được phê duyệt cho virus Zaire, khẳng định rằng vắc-xin của hãng chưa được phê duyệt cho chủng Bundibugyo.
"Mặc dù một số nghiên cứu đã được tiến hành độc lập với Merck để khám phá khả năng bảo vệ chéo của các ứng cử viên vắc-xin virus Ebola Zaire khác chống lại các chủng virus Ebola khác, bao gồm cả Bundibugyo, nhưng dữ liệu còn hạn chế, không phải từ con người và không phải từ việc đánh giá ERVEBO," công ty cho biết trong một tuyên bố.
2 đợt bùng phát Bundibugyo trước đây
trước đợt bùng phát này, đã có 2 đợt bùng phát được biết đến do virus Bundibugyo gây ra, và cả 2 đều nhỏ hơn đợt hiện tại.
việc phát hiện chủng virus Bundibugyo xảy ra ở quận Bundibugyo, Uganda vào năm 2007. Theo hãng tin AP, đợt bùng phát năm 2007 ghi nhận 149 trường hợp mắc bệnh và 37 trường hợp tử vong.
đợt bùng phát thứ 2 được biết đến là ở Congo vào năm 2012, với 57 trường hợp mắc bệnh và 29 trường hợp tử vong được báo cáo, theo AP.
số lượng các đợt bùng phát của virus này ít hơn, nên dữ liệu về cách thức hoạt động của Bundibugyo cũng ít hơn nhiều so với virus Zaire đã xuất hiện từ năm 1976 và gây ra hàng chục đợt bùng phát, tiến sĩ Céline Gounder (ảnh trên) cho biết.
Triệu chứng của bệnh Ebola
bệnh do virus Bundibugyo gây ra, một loại bệnh Ebola nghiêm trọng và thường gây tử vong. Virus lây lan từ người sang người thông qua tiếp xúc trực tiếp với dịch cơ thể của người bệnh hoặc người đã chết vì bệnh.
Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cho biết, các triệu chứng ban đầu thường có thể bị nhầm lẫn với các bệnh khác. Các triệu chứng bao gồm:
sốt
mệt mỏi
đau cơ
đau đầu
đau họng
triệu chứng này có thể tiến triển thành các triệu chứng khác, bao gồm:
nôn mửa
tiêu chảy
đau bụng
phát ban
rối loạn chức năng nội tạng
chảy máu nội hoặc ngoại (ít gặp hơn)
tỷ lệ tử vong của bệnh do virus Bundibugyo, dựa trên 2 đợt bùng phát gần đây nhất, đâu đó 30 đến 50%, theo WHO. Mặc dù vẫn rất nguy hiểm, nhưng tỷ lệ này thấp hơn tỷ lệ tử vong của chủng Zaire, có thể lên tới 90%.
"Chăm sóc hỗ trợ tích cực sớm, bao gồm bù nước và điều trị các triệu chứng cụ thể, có thể cải thiện tỷ lệ sống sót," WHO cho biết. "Tìm kiếm sự chăm sóc y tế sớm có thể cứu sống người bệnh."
cú bùng phát dịch Ebola ở Cộng hòa Dân chủ Congo và Uganda đang gây lo ngại đặc biệt cho các quan chức y tế toàn cầu, một phần vì virus được phát hiện là một chủng ít phổ biến hơn.
theo các quan chức y tế Congo, tính đến ngày 19 tháng 5 năm 2026 số ca nghi nhiễm đã tăng mạnh đến 500 ca với ít nhất 131 trường hợp tử vong.
bác sĩ Peter Stafford người Mỹ (ảnh dưới: chụp với vợ) làm việc với một nhóm truyền giáo Congo đã có kết quả xét nghiệm dương tính, và một số người khác được cho là đã tiếp xúc với virus.
các quan chức y tế đã xác nhận virus gây ra đợt bùng phát này là virus Bundibugyo. Đây chỉ là đợt bùng phát thứ 3 được biết đến của virus Bundibugyo và hiện chưa có vắc-xin hoặc phương pháp điều trị nào.
Vắc-xin Ebola nhắm vào chủng Zaire
bệnh Ebola do các loại virus orthoebolavirus gây ra, trong đó có nhiều loài.
theo WHO, 3 loại virus được biết là gây ra các đợt bùng phát bệnh Ebola quy mô lớn. Đó là virus Ebola (hoặc Zaire), loại phổ biến nhất; virus Sudan; và virus Bundibugyo, loại được xác định trong đợt bùng phát này.
vắc-xin và phương pháp điều trị duy nhất được phê duyệt là dành cho chủng Zaire. Vì mỗi loài virus có vật chất di truyền khác nhau, nên cần các loại vắc-xin khác nhau.
có một số loại vắc-xin khác đang được phát triển, nhưng chưa có loại nào nhắm vào virus Bundibugyo sẵn sàng để sử dụng, theo tiến sĩ Céline Gounder (ảnh dưới) phóng viên y tế của CBS News và chuyên gia về bệnh truyền nhiễm, người từng tham gia ứng phó với đợt bùng phát Ebola trước đây.
Merck, nhà sản xuất ERVEBO, một loại vắc-xin đã được phê duyệt cho virus Zaire, khẳng định rằng vắc-xin của hãng chưa được phê duyệt cho chủng Bundibugyo.
"Mặc dù một số nghiên cứu đã được tiến hành độc lập với Merck để khám phá khả năng bảo vệ chéo của các ứng cử viên vắc-xin virus Ebola Zaire khác chống lại các chủng virus Ebola khác, bao gồm cả Bundibugyo, nhưng dữ liệu còn hạn chế, không phải từ con người và không phải từ việc đánh giá ERVEBO," công ty cho biết trong một tuyên bố.
2 đợt bùng phát Bundibugyo trước đây
trước đợt bùng phát này, đã có 2 đợt bùng phát được biết đến do virus Bundibugyo gây ra, và cả 2 đều nhỏ hơn đợt hiện tại.
việc phát hiện chủng virus Bundibugyo xảy ra ở quận Bundibugyo, Uganda vào năm 2007. Theo hãng tin AP, đợt bùng phát năm 2007 ghi nhận 149 trường hợp mắc bệnh và 37 trường hợp tử vong.
đợt bùng phát thứ 2 được biết đến là ở Congo vào năm 2012, với 57 trường hợp mắc bệnh và 29 trường hợp tử vong được báo cáo, theo AP.
số lượng các đợt bùng phát của virus này ít hơn, nên dữ liệu về cách thức hoạt động của Bundibugyo cũng ít hơn nhiều so với virus Zaire đã xuất hiện từ năm 1976 và gây ra hàng chục đợt bùng phát, tiến sĩ Céline Gounder (ảnh trên) cho biết.
Triệu chứng của bệnh Ebola
bệnh do virus Bundibugyo gây ra, một loại bệnh Ebola nghiêm trọng và thường gây tử vong. Virus lây lan từ người sang người thông qua tiếp xúc trực tiếp với dịch cơ thể của người bệnh hoặc người đã chết vì bệnh.
Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cho biết, các triệu chứng ban đầu thường có thể bị nhầm lẫn với các bệnh khác. Các triệu chứng bao gồm:
sốt
mệt mỏi
đau cơ
đau đầu
đau họng
triệu chứng này có thể tiến triển thành các triệu chứng khác, bao gồm:
nôn mửa
tiêu chảy
đau bụng
phát ban
rối loạn chức năng nội tạng
chảy máu nội hoặc ngoại (ít gặp hơn)
tỷ lệ tử vong của bệnh do virus Bundibugyo, dựa trên 2 đợt bùng phát gần đây nhất, đâu đó 30 đến 50%, theo WHO. Mặc dù vẫn rất nguy hiểm, nhưng tỷ lệ này thấp hơn tỷ lệ tử vong của chủng Zaire, có thể lên tới 90%.
"Chăm sóc hỗ trợ tích cực sớm, bao gồm bù nước và điều trị các triệu chứng cụ thể, có thể cải thiện tỷ lệ sống sót," WHO cho biết. "Tìm kiếm sự chăm sóc y tế sớm có thể cứu sống người bệnh."
Sửa lần cuối:
