Asgass31
Địt mẹ đau lòng
Đây là bài viết pháp y khách quan , không có tính chất ám chỉ hay định hướng.
1. Treo cổ
1.1. Định nghĩa
Treo cổ là loại ngạt hình cơ học do cổ nạn nhân bị chèn ép trong vòng dây
với lực tác động là sức nặng của toàn bộ hay một phần trọng lượng cơ thể nạn
nhân.
Đa số các trường hợp là treo cổ tự tử, nhưng đã có nhiều trường hợp rất
phức tạp do vậy giám định y pháp nhằm mục đích giải đáp những vấn đề:
• Chết treo hay treo xác chết.
• Đặc điểm của dây treo có phù hợp với dấu vết vùng cổ nạn nhân?
• Vị trí của nút buộc và tư thế nạn nhân?
• Có thương tích hay không? Nếu có do vật gì gây ra? mức độ tổn thương?
• Dấu hiệu của bệnh lý, chất độc, rượu hoặc chất kích thích?
• Thời gian tử vong?
1.2. Sinh lý bệnh:
Nghiên cứu trên những nạn nhân được cứu sống và qua thực nghiệm người
ta ghi nhận quá trình chết do treo cổ trải qua 3 giai đoạn sau:
- Giai đoạn kích thích: mặt nạn nhân đỏ, ù tai, nảy đom đóm mắt, nhức đầu,
đau ở một bên cổ rồi đi đến bất tỉnh rất nhanh.
- Giai đoạn co giật: ngay sau khi bất tỉnh, xuất hiện co giật ở mặt, chân tay.
Hiện tượng này có thể gây ra những thương tích nhẹ ở chân tay hoặc ở phần lồi
của cơ thể do va quệt với các vật ở xung quanh, đôi khi có thể làm đứt dây treo.
- Giai đoạn cuối cùng: nạn nhân ngừng thở rồi ngừng tim, trước đó có thể
thấy xuất tinh, có phân ở hậu môn do rối loạn cơ tròn.
Thời gian hồi sức đối với một trường hợp treo cổ cần kéo dài đến 15 phút
hoặc có thể lâu hơn. Những trường hợp được cứu chữa có thể gặp những di chứng
sau đây:
- Rối loạn thần kinh: liệt, khản cổ, mất tiếng, giảm trí nhớ, liệt cơ vòng.
Đau ở vùng cổ, có thể gặp các biến chứng như ho, khạc ra máu, viêm
phổi.
- Vết hằn màu trắng ở vùng cổ sát dưới cằm, tồn tại từ một vài tuần đến vài
tháng.
Cơ chế chết do treo cổ:
Năm 1250 tại Trung Quốc đã có tài liệu về chết treo cổ, sau này rất nhiều
nhà khoa học đi sâu nghiên cứu bản chất của chết treo, nổi bật nhất là Ambroise
Tardieu, Paul Brouazdel, Lacassague (1843 – 1924) đặc biệt các nhà khoa học
Mina Minovic (1858 – 1933) và sau này là Fleichmann là những người đã tự treo
cổ để ghi lại những cảm giác trong giai đoạn đầu. Về cơ chế chết do treo cổ, người
ta thấy có một số yếu tố sau:
Chèn ép mạch máu vùng cổ: sức ép của vòng dây vào cổ sẽ ngăn cản sự
lưu thông của máu lên não, thực nghiệm của Hoffman và Brouardel cho thấy:
- Sức ép khoảng 2 kg (4,4Lb) làm lấp tắc tĩnh mạch cảnh.
- 3,5kg làm lấp tắc động mạch cảnh.
- 15kg: lấp tắc khí phế quản.
- 30kg lấp tắc động mạch cột sống.
Do dây treo đè ép vào động mạch, tĩnh mạch cảnh ở một hoặc hai bên cổ
(đặc biệt ở vùng xoang cảnh) nên thường gây ra tình trạng bất tỉnh kéo dài khoảng
10 giây. tại thời điểm này, nếu tác nhân gây chèn ép được loại bỏ thì thời gian để
hồi tỉnh lại khoảng từ 10 đến 12 giây sau đó. Như vậy chỉ với trọng lượng của đầu
người (trung bình từ 4 – 4,5kg) thì khi tỳ ép lên dây treo cũng đủ làm lấp tắc động
mạch cảnh.
Động mạch cột sống cổ bị đè ép trực tiếp của dây treo nhưng phải chịu sức
kéo căng về một phía hoặc do động tác quay cổ nên cũng làm ảnh hưởng đến tuần
hoàn lên não.
Chèn ép đường thở
Qua phần trên cho thấy sự chèn ép vào đường thở không phải là yếu tố
quyết định gây tử vong cho nạn nhân vì trước đó sự chèn ép vào các mạch máu
vùng cổ đã gây ra những rối loạn ở não, hệ tuần hoàn và hô hấp. Ví dụ minh họa
cho giả thiết này đã được nhiều tài liệu y pháp nêu ra từ thế kỷ 19 về một nạn nhân
có khối u thanh quản đã được mở khí quản, bệnh nhân treo cổ tự tử nhưng vòng
dây thắt lại ở phía trên chỗ mở khí quản, đường thở không bị lấp tắc nhưng nạn
nhân vẫn bị chết.
Trường hợp vòng dây treo ở sát dưới cằm đường thở cũng không bị chèn ép
hoặc những trường hợp treo cổ tư thế nằm, ngồi... sức ép của vòng dây không đủ
lớn để gây chèn ép đường thở được nhưng trên thực tế nạn nhân vẫn tử vong dù
treo ở bất kỳ tư thế nào.
Phản xạ ức chế
Sức ép của dây treo vào vùng cổ gây kích thích xoang cảnh hoặc dây thần
kinh phế vị làm chậm nhịp tim và giảm huyết áp, kết hợp với sự chèn ép các mạch
máu vùng cổ làm cho lưu lượng máu tăng lên não càng ít đi làm nạn nhân tử vong
nhanh hơn. Khi sự kích thích vượt quá giới hạn hoặc trường hợp cơ thể có bệnh lý
tim mạch, hệ hô hấp, tình trạng say rượu, hoặc trạng thái hưng phấn... sẽ là những
yếu tố thuận lợi gây ngừng tim đột ngột. Những trường hợp này khám nghiệm tử
thi sẽ thấy các dấu hiệu của ngạt cơ học không rõ ràng mà nổi bật là tình trạng
xung huyết mạnh các phủ tạng. Cần phẫu tích tỷ mỉ theo đúng phương pháp để tìm
những tổn thương bệnh lý ở hệ thống tim mạch.
1. Treo cổ
1.1. Định nghĩa
Treo cổ là loại ngạt hình cơ học do cổ nạn nhân bị chèn ép trong vòng dây
với lực tác động là sức nặng của toàn bộ hay một phần trọng lượng cơ thể nạn
nhân.
Đa số các trường hợp là treo cổ tự tử, nhưng đã có nhiều trường hợp rất
phức tạp do vậy giám định y pháp nhằm mục đích giải đáp những vấn đề:
• Chết treo hay treo xác chết.
• Đặc điểm của dây treo có phù hợp với dấu vết vùng cổ nạn nhân?
• Vị trí của nút buộc và tư thế nạn nhân?
• Có thương tích hay không? Nếu có do vật gì gây ra? mức độ tổn thương?
• Dấu hiệu của bệnh lý, chất độc, rượu hoặc chất kích thích?
• Thời gian tử vong?
1.2. Sinh lý bệnh:
Nghiên cứu trên những nạn nhân được cứu sống và qua thực nghiệm người
ta ghi nhận quá trình chết do treo cổ trải qua 3 giai đoạn sau:
- Giai đoạn kích thích: mặt nạn nhân đỏ, ù tai, nảy đom đóm mắt, nhức đầu,
đau ở một bên cổ rồi đi đến bất tỉnh rất nhanh.
- Giai đoạn co giật: ngay sau khi bất tỉnh, xuất hiện co giật ở mặt, chân tay.
Hiện tượng này có thể gây ra những thương tích nhẹ ở chân tay hoặc ở phần lồi
của cơ thể do va quệt với các vật ở xung quanh, đôi khi có thể làm đứt dây treo.
- Giai đoạn cuối cùng: nạn nhân ngừng thở rồi ngừng tim, trước đó có thể
thấy xuất tinh, có phân ở hậu môn do rối loạn cơ tròn.
Thời gian hồi sức đối với một trường hợp treo cổ cần kéo dài đến 15 phút
hoặc có thể lâu hơn. Những trường hợp được cứu chữa có thể gặp những di chứng
sau đây:
- Rối loạn thần kinh: liệt, khản cổ, mất tiếng, giảm trí nhớ, liệt cơ vòng.
Đau ở vùng cổ, có thể gặp các biến chứng như ho, khạc ra máu, viêm
phổi.
- Vết hằn màu trắng ở vùng cổ sát dưới cằm, tồn tại từ một vài tuần đến vài
tháng.
Cơ chế chết do treo cổ:
Năm 1250 tại Trung Quốc đã có tài liệu về chết treo cổ, sau này rất nhiều
nhà khoa học đi sâu nghiên cứu bản chất của chết treo, nổi bật nhất là Ambroise
Tardieu, Paul Brouazdel, Lacassague (1843 – 1924) đặc biệt các nhà khoa học
Mina Minovic (1858 – 1933) và sau này là Fleichmann là những người đã tự treo
cổ để ghi lại những cảm giác trong giai đoạn đầu. Về cơ chế chết do treo cổ, người
ta thấy có một số yếu tố sau:
Chèn ép mạch máu vùng cổ: sức ép của vòng dây vào cổ sẽ ngăn cản sự
lưu thông của máu lên não, thực nghiệm của Hoffman và Brouardel cho thấy:
- Sức ép khoảng 2 kg (4,4Lb) làm lấp tắc tĩnh mạch cảnh.
- 3,5kg làm lấp tắc động mạch cảnh.
- 15kg: lấp tắc khí phế quản.
- 30kg lấp tắc động mạch cột sống.
Do dây treo đè ép vào động mạch, tĩnh mạch cảnh ở một hoặc hai bên cổ
(đặc biệt ở vùng xoang cảnh) nên thường gây ra tình trạng bất tỉnh kéo dài khoảng
10 giây. tại thời điểm này, nếu tác nhân gây chèn ép được loại bỏ thì thời gian để
hồi tỉnh lại khoảng từ 10 đến 12 giây sau đó. Như vậy chỉ với trọng lượng của đầu
người (trung bình từ 4 – 4,5kg) thì khi tỳ ép lên dây treo cũng đủ làm lấp tắc động
mạch cảnh.
Động mạch cột sống cổ bị đè ép trực tiếp của dây treo nhưng phải chịu sức
kéo căng về một phía hoặc do động tác quay cổ nên cũng làm ảnh hưởng đến tuần
hoàn lên não.
Chèn ép đường thở
Qua phần trên cho thấy sự chèn ép vào đường thở không phải là yếu tố
quyết định gây tử vong cho nạn nhân vì trước đó sự chèn ép vào các mạch máu
vùng cổ đã gây ra những rối loạn ở não, hệ tuần hoàn và hô hấp. Ví dụ minh họa
cho giả thiết này đã được nhiều tài liệu y pháp nêu ra từ thế kỷ 19 về một nạn nhân
có khối u thanh quản đã được mở khí quản, bệnh nhân treo cổ tự tử nhưng vòng
dây thắt lại ở phía trên chỗ mở khí quản, đường thở không bị lấp tắc nhưng nạn
nhân vẫn bị chết.
Trường hợp vòng dây treo ở sát dưới cằm đường thở cũng không bị chèn ép
hoặc những trường hợp treo cổ tư thế nằm, ngồi... sức ép của vòng dây không đủ
lớn để gây chèn ép đường thở được nhưng trên thực tế nạn nhân vẫn tử vong dù
treo ở bất kỳ tư thế nào.
Phản xạ ức chế
Sức ép của dây treo vào vùng cổ gây kích thích xoang cảnh hoặc dây thần
kinh phế vị làm chậm nhịp tim và giảm huyết áp, kết hợp với sự chèn ép các mạch
máu vùng cổ làm cho lưu lượng máu tăng lên não càng ít đi làm nạn nhân tử vong
nhanh hơn. Khi sự kích thích vượt quá giới hạn hoặc trường hợp cơ thể có bệnh lý
tim mạch, hệ hô hấp, tình trạng say rượu, hoặc trạng thái hưng phấn... sẽ là những
yếu tố thuận lợi gây ngừng tim đột ngột. Những trường hợp này khám nghiệm tử
thi sẽ thấy các dấu hiệu của ngạt cơ học không rõ ràng mà nổi bật là tình trạng
xung huyết mạnh các phủ tạng. Cần phẫu tích tỷ mỉ theo đúng phương pháp để tìm
những tổn thương bệnh lý ở hệ thống tim mạch.
bài này viết dựa trên kiến thức chuyên ngành chứ có phải truyện sáng tác đâu mà tóm, tóm tắt thì lại không đủ ý và gây hiểu lầm!