aidokhongphailatoi
Địt Bùng Đạo Tổ
Con ng sinh ra là gần như nhau,do tập quán mà thay đổi
Khổng Nho - ‘Nhân chi sơ, tánh bổn thiện’ là cái xàm Lồn nhất cho đến nay, nó làm Giới hạn tư duy của súc sanh, biến lũ này thành nô lệ đời đời.
- Tạo bởi honda67
- Start date
club_libertad
Con chim biết nói
1 xã hội ntn được quyết định bởi con người sống trong xã hội đó, con người sống trong xã hội đó được quyết định bởi PHƯƠNG PHÁP GIÁO DỤC của xã hội đó ok ?
xin đừng như thế
Sinh lý yếu
nên nho giáo hay cái con cặcnhiều điều hay nhưng dạy con người ta phụng sự đất nước, lễ nghĩa kìm kẹp sự phát triển cá nhân, tự do thì cũng như buồi thôi bạng
Dicktator
Thần điêu đại bịp
aidokhongphailatoi
Địt Bùng Đạo Tổ
1. Tại sao "Biết đúng vẫn làm sai"? (Vấn đề Akrasia)
Bạn hỏi: Khổng giáo không giải thích được vì sao người ta biết là sai mà vẫn làm?
Phản biện theo góc nhìn Nguyễn Hiến Lê:
Thực ra, Khổng Tử nhìn nhận vấn đề này rất rõ. Ông không ngây thơ tin rằng chỉ cần "dạy" (nhồi nhét kiến thức) là người ta sẽ tốt. Ông phân biệt giữa "Tri" (Biết) và "Hành" (Làm).
* Biết mà không làm được, là do "Lực bất túc":
Trong thiên Nhan Uyên, Khổng Tử nói: "Khắc kỷ phục lễ vi nhân" (Chiến thắng cái tôi ích kỷ của mình để trở về với lẽ phải, đó là nhân).
Ông thừa nhận cái "Tôi" (dục vọng, bản năng) cực kỳ mạnh. "Biết đúng" chỉ là lý trí, nhưng "Làm sai" là do ý chí (nghị lực) yếu ớt, không thắng nổi dục vọng.
Nguyễn Hiến Lê bình: Cái khó nhất của Nho giáo là chữ "Khắc" (chiến thắng bản thân). Kẻ tiểu nhân biết điều thiện, nhưng không làm vì cái "Biết" đó hời hợt, chưa thấm vào máu, gặp lợi là quên ngay.
* Giải pháp của Khổng Tử:
Không phải là giảng đạo lý suông, mà là "Tu thân" (Rèn luyện liên tục như mài ngọc). Phải biến hành vi đạo đức thành một thói quen (Tập), mạnh hơn cả bản năng.
\rightarrow Không ai "tự nhiên" là Quân tử. Quân tử là kết quả của một cuộc chiến nội tâm dai dẳng mà phần "Người" đã thắng phần "Con".
2. Tiêu chuẩn đạo đức đến từ đâu? (Tuyệt đối hay Tương đối?)
Bạn hỏi: Nếu đạo đức đến từ xã hội, thì nó là tương đối. Xã hội A khác xã hội B. Lấy gì làm chuẩn?
Đây là điểm Nguyễn Hiến Lê phân tích rất hay để tách Khổng Tử ra khỏi đám "Hủ nho":
Phân biệt "Lễ" (Hình thức) và "Nhân" (Cốt lõi):
* Cái đến từ xã hội là "Lễ" (Nghi thức):
Đúng là mỗi xã hội có quy định riêng. Thời xưa con cúng cha bằng thịt sống, thời nay cúng bằng hoa quả. Ở phương Đông cúi đầu là kính, ở phương Tây bắt tay là kính.
\rightarrow Cái này là Tương đối. Khổng Tử thừa nhận Lễ có thể thay đổi theo thời đại ("Ân nhân tổn ích" - Thiên Vi Chính).
* Cái đến từ Bản tính Người là "Nhân" (Tình thương/Lương tri):
Đây là tiêu chuẩn Tuyệt đối.
Bất kể xã hội nào, thời đại nào, màu da nào, con người đều có chung một cấu trúc tâm lý: Biết đau khổ, biết yêu thương, muốn được tôn trọng.
Nguyễn Hiến Lê gọi Nho giáo nguyên thủy là "Đạo Nhân bản" (lấy con người làm gốc). Tiêu chuẩn đạo đức không phải do ông Trời hay Nhà vua đặt ra, mà do chính nhu cầu được sống hạnh phúc và hòa hợp của con người tạo nên.
3. Khi hai xã hội mâu thuẫn, lấy gì phân xử?
Bạn hỏi: Xã hội này bảo thế này là Quân tử, xã hội kia bảo thế kia. Ai đúng?
Khổng Tử có một "Thước đo vạn năng" để phân xử mọi mâu thuẫn văn hóa, đó là chữ THỨ (Sự thấu cảm).
* Nguyên tắc vàng:
> "Kỷ sở bất dục, vật thi ư nhân."
> (Cái gì mình không muốn, thì đừng làm cho người).
>
Ví dụ áp dụng để phân xử:
* Xã hội A: Có tục lệ ăn thịt tù binh và coi đó là dũng cảm (Quân tử của họ).
* Xã hội B: Coi đó là man rợ.
* Phân xử theo Khổng Tử: Hãy hỏi người tù binh (hoặc đặt mình vào vị trí đó). Anh ta có muốn bị ăn thịt không? Chắc chắn là KHÔNG.
\rightarrow Vậy hành vi đó vi phạm nguyên tắc "Kỷ sở bất dục". Nó là PHI NHÂN, bất kể xã hội A có tôn vinh nó đến đâu.
Kết luận:
Tiêu chuẩn cuối cùng không phải là truyền thống (vì truyền thống có thể sai: tục bó chân, hiến tế...), mà là Sự đau khổ và Hạnh phúc của con người.
* Một "Quân tử" đúng nghĩa (theo Khổng Tử) ở Trung Hoa, hay một "Gentleman" ở Anh, tuy ăn mặc khác nhau, chào hỏi khác nhau, nhưng đều gặp nhau ở một điểm: Không làm hại người khác vì lợi ích của mình.
Tóm lại
Khổng Tử (qua lăng kính Nguyễn Hiến Lê) không dựa vào giáo điều. Ông dựa vào Tâm lý học con người.
* Người ta làm sai vì Nghị lực yếu (chứ không phải vì không biết).
* Chuẩn mực đạo đức nằm ở sự Thấu cảm (Nhân/Thứ), thứ duy nhất là phổ quát cho toàn nhân loại, vượt lên trên biên giới các quốc gia hay tập tục xã hội.
Bạn hỏi: Khổng giáo không giải thích được vì sao người ta biết là sai mà vẫn làm?
Phản biện theo góc nhìn Nguyễn Hiến Lê:
Thực ra, Khổng Tử nhìn nhận vấn đề này rất rõ. Ông không ngây thơ tin rằng chỉ cần "dạy" (nhồi nhét kiến thức) là người ta sẽ tốt. Ông phân biệt giữa "Tri" (Biết) và "Hành" (Làm).
* Biết mà không làm được, là do "Lực bất túc":
Trong thiên Nhan Uyên, Khổng Tử nói: "Khắc kỷ phục lễ vi nhân" (Chiến thắng cái tôi ích kỷ của mình để trở về với lẽ phải, đó là nhân).
Ông thừa nhận cái "Tôi" (dục vọng, bản năng) cực kỳ mạnh. "Biết đúng" chỉ là lý trí, nhưng "Làm sai" là do ý chí (nghị lực) yếu ớt, không thắng nổi dục vọng.
Nguyễn Hiến Lê bình: Cái khó nhất của Nho giáo là chữ "Khắc" (chiến thắng bản thân). Kẻ tiểu nhân biết điều thiện, nhưng không làm vì cái "Biết" đó hời hợt, chưa thấm vào máu, gặp lợi là quên ngay.
* Giải pháp của Khổng Tử:
Không phải là giảng đạo lý suông, mà là "Tu thân" (Rèn luyện liên tục như mài ngọc). Phải biến hành vi đạo đức thành một thói quen (Tập), mạnh hơn cả bản năng.
\rightarrow Không ai "tự nhiên" là Quân tử. Quân tử là kết quả của một cuộc chiến nội tâm dai dẳng mà phần "Người" đã thắng phần "Con".
2. Tiêu chuẩn đạo đức đến từ đâu? (Tuyệt đối hay Tương đối?)
Bạn hỏi: Nếu đạo đức đến từ xã hội, thì nó là tương đối. Xã hội A khác xã hội B. Lấy gì làm chuẩn?
Đây là điểm Nguyễn Hiến Lê phân tích rất hay để tách Khổng Tử ra khỏi đám "Hủ nho":
Phân biệt "Lễ" (Hình thức) và "Nhân" (Cốt lõi):
* Cái đến từ xã hội là "Lễ" (Nghi thức):
Đúng là mỗi xã hội có quy định riêng. Thời xưa con cúng cha bằng thịt sống, thời nay cúng bằng hoa quả. Ở phương Đông cúi đầu là kính, ở phương Tây bắt tay là kính.
\rightarrow Cái này là Tương đối. Khổng Tử thừa nhận Lễ có thể thay đổi theo thời đại ("Ân nhân tổn ích" - Thiên Vi Chính).
* Cái đến từ Bản tính Người là "Nhân" (Tình thương/Lương tri):
Đây là tiêu chuẩn Tuyệt đối.
Bất kể xã hội nào, thời đại nào, màu da nào, con người đều có chung một cấu trúc tâm lý: Biết đau khổ, biết yêu thương, muốn được tôn trọng.
Nguyễn Hiến Lê gọi Nho giáo nguyên thủy là "Đạo Nhân bản" (lấy con người làm gốc). Tiêu chuẩn đạo đức không phải do ông Trời hay Nhà vua đặt ra, mà do chính nhu cầu được sống hạnh phúc và hòa hợp của con người tạo nên.
3. Khi hai xã hội mâu thuẫn, lấy gì phân xử?
Bạn hỏi: Xã hội này bảo thế này là Quân tử, xã hội kia bảo thế kia. Ai đúng?
Khổng Tử có một "Thước đo vạn năng" để phân xử mọi mâu thuẫn văn hóa, đó là chữ THỨ (Sự thấu cảm).
* Nguyên tắc vàng:
> "Kỷ sở bất dục, vật thi ư nhân."
> (Cái gì mình không muốn, thì đừng làm cho người).
>
Ví dụ áp dụng để phân xử:
* Xã hội A: Có tục lệ ăn thịt tù binh và coi đó là dũng cảm (Quân tử của họ).
* Xã hội B: Coi đó là man rợ.
* Phân xử theo Khổng Tử: Hãy hỏi người tù binh (hoặc đặt mình vào vị trí đó). Anh ta có muốn bị ăn thịt không? Chắc chắn là KHÔNG.
\rightarrow Vậy hành vi đó vi phạm nguyên tắc "Kỷ sở bất dục". Nó là PHI NHÂN, bất kể xã hội A có tôn vinh nó đến đâu.
Kết luận:
Tiêu chuẩn cuối cùng không phải là truyền thống (vì truyền thống có thể sai: tục bó chân, hiến tế...), mà là Sự đau khổ và Hạnh phúc của con người.
* Một "Quân tử" đúng nghĩa (theo Khổng Tử) ở Trung Hoa, hay một "Gentleman" ở Anh, tuy ăn mặc khác nhau, chào hỏi khác nhau, nhưng đều gặp nhau ở một điểm: Không làm hại người khác vì lợi ích của mình.
Tóm lại
Khổng Tử (qua lăng kính Nguyễn Hiến Lê) không dựa vào giáo điều. Ông dựa vào Tâm lý học con người.
* Người ta làm sai vì Nghị lực yếu (chứ không phải vì không biết).
* Chuẩn mực đạo đức nằm ở sự Thấu cảm (Nhân/Thứ), thứ duy nhất là phổ quát cho toàn nhân loại, vượt lên trên biên giới các quốc gia hay tập tục xã hội.
Mày đọc rõ cái tao viết, tư tưởng chính của nho giáo là phụng sự, phục vụ đế quốc, triều đỉnh.
aidokhongphailatoi
Địt Bùng Đạo Tổ
Khổng Tử gốc (Nguyên thủy): Muốn đào tạo Người Quân Tử (người có nhân cách độc lập, dám can vua, dám bỏ vua nếu vua ngu).
Đám Đế quốc (Hán Vũ Đế, Đổng Trọng Thư...): Thấy học thuyết này hay quá, nhưng "nguy hiểm" quá (vì nó dạy dân khôn ra). Nên chúng nó đã "thiến" đi cái tinh thần phản biện, giữ lại cái vỏ "Trung quân ái quốc" và nhồi nhét thêm tư tưởng tôn quân quyền tuyệt đối.
aidokhongphailatoi
Địt Bùng Đạo Tổ
1. Dạy tư duy phản biện: "Học phải đi đôi với Nghĩ"
Bọn vua chúa thích dân ngu: "Tao bảo sao mày nghe vậy, cấm cãi".
Khổng Tử dạy ngược lại: Mày học mà không dùng cái đầu để tư duy thì chỉ là thằng ngốc.
Trích dẫn (Thiên Vi Chính, II.15):
"Học nhi bất tư tắc võng, tư nhi bất học tắc đãi."
(Học mà không suy nghĩ thì mờ tối [bị lừa gạt, không sáng suốt], suy nghĩ mà không học thì nguy hại).
Phân tích: Ông cảnh báo nếu chỉ cắm đầu học (nghe lời thánh hiền/vua quan) mà không chịu "Tư" (tư duy, phản biện) thì sẽ bị "Võng" (mê muội, ai dắt đâu đi đó). Đây là dạy dân biết dùng não, chứ không phải dạy làm cái máy ghi âm.
2. Dạy quyền "Sa thải Vua": Không phục thì biến
Nô lệ (súc vật) thì chủ đánh cũng phải chịu, không được bỏ đi.
Khổng Tử dạy: Mày là người làm công, vua là chủ. Chủ mất dạy thì mày có quyền nghỉ việc.
Trích dẫn (Thiên Thái Bá, VIII.13):
"Thiên hạ hữu đạo tắc hiện, vô đạo tắc ẩn."
(Thiên hạ có đạo [chính trị tốt] thì ra làm quan, vô đạo [chính trị tồi] thì ở ẩn).
Trích dẫn (Thiên Vệ Linh Công, XV.6):
Khổng Tử khen Sử Ngư, nhưng khen Cư Bá Ngọc cao hơn vì biết co biết duỗi:
"Bang hữu đạo tắc sĩ, bang vô đạo tắc khả quyển nhi hoài chi."
(Nước có đạo thì ra làm quan, nước vô đạo thì biết thu mình lại [cuốn tài năng cất vào lòng] mà tránh xa).
Phân tích: Đây là cái "khôn" nhất của kẻ sĩ. Không có chuyện "Ngu trung" (Vua bảo chết là phải chết). Vua mà ngu, chính quyền mà thối nát, thì ông dạy học trò "Cuốn gói té khẩn cấp" (Ẩn/Quyển nhi hoài chi) để bảo toàn khí tiết. Ông coi quan hệ Vua - Tôi là quan hệ hợp tác (cùng đạo thì làm), không phải quan hệ sở hữu.
3. Dạy nhìn thấu tâm can người khác: Không để bị lừa
Khổng Tử dạy cách "soi" người rất kỹ để không bị bề ngoài hào nhoáng hay lời nói dẻo mồm đánh lừa.
Trích dẫn (Thiên Vi Chính, II.10):
"Thí kỳ sở dĩ, quan kỳ sở do, sát kỳ sở an. Nhân yên sưu tai? Nhân yên sưu tai?"
(Xem việc người ta làm [mục đích], xét cách người ta làm [phương tiện], xem người ta có vui lòng mà làm không [tâm thái]. Như vậy thì người ta giấu mình sao được? Giấu sao được?).
Phân tích: Ông dạy học trò nhìn người qua 3 lớp: Mục đích \rightarrow Cách thức \rightarrow Động cơ tâm lý. Một người dân nắm được kỹ thuật này thì quan lại tham nhũng hay ngụy quân tử không thể múa mép qua mặt được. Dạy dân "soi" lại quan, thế là làm dân khôn ra chứ gì nữa?
4. Dạy bản lĩnh độc lập: Không dựa dẫm thần thánh hay người khác
Bọn cai trị thích dân yếu đuối, mê tín để dễ sai bảo. Khổng Tử dạy tự lực cánh sinh.
Trích dẫn (Thiên Vệ Linh Công, XV.20):
"Quân tử cầu chư kỷ, tiểu nhân cầu chư nhân."
(Người quân tử cầu ở mình, kẻ tiểu nhân cầu ở người).
Trích dẫn (Thiên Ung Dã, VI.20):
"Kính quỷ thần nhi viễn chi."
(Kính quỷ thần nhưng nên tránh xa ra [không dựa dẫm, mê tín]).
Phân tích: Ông dạy con người phải chịu trách nhiệm cho số phận mình ("Cầu chư kỷ"), đừng đi van xin thằng khác, cũng đừng đi cúng bái xin xỏ thần linh. Một con người không sợ ma quỷ, không quỵ lụy xin xỏ, tự đứng trên đôi chân mình thì rất khó bị cai trị.
Kết luận
Mày thấy đó, trong Luận Ngữ, Khổng Tử dạy:
Phải biết nghi ngờ và suy ngẫm (Tư).
Thấy chủ tồi thì phải biết đường mà chuồn (Ẩn).
Phải biết soi xét tâm gan kẻ khác (Quan/Sát).
Phải tự lực, không cầu cạnh (Cầu chư kỷ).
Đó là dạy làm "NGƯỜI TỰ DO".
Chính vì những tư tưởng này làm dân "khôn" quá, khó bảo quá, nên bọn vua chúa đời sau mới ghét. Chúng nó lờ đi mấy câu này, chỉ tô đậm mấy câu "Trung quân", "Hiếu đễ" để biến dân thành cừu
Bọn vua chúa thích dân ngu: "Tao bảo sao mày nghe vậy, cấm cãi".
Khổng Tử dạy ngược lại: Mày học mà không dùng cái đầu để tư duy thì chỉ là thằng ngốc.
Trích dẫn (Thiên Vi Chính, II.15):
"Học nhi bất tư tắc võng, tư nhi bất học tắc đãi."
(Học mà không suy nghĩ thì mờ tối [bị lừa gạt, không sáng suốt], suy nghĩ mà không học thì nguy hại).
Phân tích: Ông cảnh báo nếu chỉ cắm đầu học (nghe lời thánh hiền/vua quan) mà không chịu "Tư" (tư duy, phản biện) thì sẽ bị "Võng" (mê muội, ai dắt đâu đi đó). Đây là dạy dân biết dùng não, chứ không phải dạy làm cái máy ghi âm.
2. Dạy quyền "Sa thải Vua": Không phục thì biến
Nô lệ (súc vật) thì chủ đánh cũng phải chịu, không được bỏ đi.
Khổng Tử dạy: Mày là người làm công, vua là chủ. Chủ mất dạy thì mày có quyền nghỉ việc.
Trích dẫn (Thiên Thái Bá, VIII.13):
"Thiên hạ hữu đạo tắc hiện, vô đạo tắc ẩn."
(Thiên hạ có đạo [chính trị tốt] thì ra làm quan, vô đạo [chính trị tồi] thì ở ẩn).
Trích dẫn (Thiên Vệ Linh Công, XV.6):
Khổng Tử khen Sử Ngư, nhưng khen Cư Bá Ngọc cao hơn vì biết co biết duỗi:
"Bang hữu đạo tắc sĩ, bang vô đạo tắc khả quyển nhi hoài chi."
(Nước có đạo thì ra làm quan, nước vô đạo thì biết thu mình lại [cuốn tài năng cất vào lòng] mà tránh xa).
Phân tích: Đây là cái "khôn" nhất của kẻ sĩ. Không có chuyện "Ngu trung" (Vua bảo chết là phải chết). Vua mà ngu, chính quyền mà thối nát, thì ông dạy học trò "Cuốn gói té khẩn cấp" (Ẩn/Quyển nhi hoài chi) để bảo toàn khí tiết. Ông coi quan hệ Vua - Tôi là quan hệ hợp tác (cùng đạo thì làm), không phải quan hệ sở hữu.
3. Dạy nhìn thấu tâm can người khác: Không để bị lừa
Khổng Tử dạy cách "soi" người rất kỹ để không bị bề ngoài hào nhoáng hay lời nói dẻo mồm đánh lừa.
Trích dẫn (Thiên Vi Chính, II.10):
"Thí kỳ sở dĩ, quan kỳ sở do, sát kỳ sở an. Nhân yên sưu tai? Nhân yên sưu tai?"
(Xem việc người ta làm [mục đích], xét cách người ta làm [phương tiện], xem người ta có vui lòng mà làm không [tâm thái]. Như vậy thì người ta giấu mình sao được? Giấu sao được?).
Phân tích: Ông dạy học trò nhìn người qua 3 lớp: Mục đích \rightarrow Cách thức \rightarrow Động cơ tâm lý. Một người dân nắm được kỹ thuật này thì quan lại tham nhũng hay ngụy quân tử không thể múa mép qua mặt được. Dạy dân "soi" lại quan, thế là làm dân khôn ra chứ gì nữa?
4. Dạy bản lĩnh độc lập: Không dựa dẫm thần thánh hay người khác
Bọn cai trị thích dân yếu đuối, mê tín để dễ sai bảo. Khổng Tử dạy tự lực cánh sinh.
Trích dẫn (Thiên Vệ Linh Công, XV.20):
"Quân tử cầu chư kỷ, tiểu nhân cầu chư nhân."
(Người quân tử cầu ở mình, kẻ tiểu nhân cầu ở người).
Trích dẫn (Thiên Ung Dã, VI.20):
"Kính quỷ thần nhi viễn chi."
(Kính quỷ thần nhưng nên tránh xa ra [không dựa dẫm, mê tín]).
Phân tích: Ông dạy con người phải chịu trách nhiệm cho số phận mình ("Cầu chư kỷ"), đừng đi van xin thằng khác, cũng đừng đi cúng bái xin xỏ thần linh. Một con người không sợ ma quỷ, không quỵ lụy xin xỏ, tự đứng trên đôi chân mình thì rất khó bị cai trị.
Kết luận
Mày thấy đó, trong Luận Ngữ, Khổng Tử dạy:
Phải biết nghi ngờ và suy ngẫm (Tư).
Thấy chủ tồi thì phải biết đường mà chuồn (Ẩn).
Phải biết soi xét tâm gan kẻ khác (Quan/Sát).
Phải tự lực, không cầu cạnh (Cầu chư kỷ).
Đó là dạy làm "NGƯỜI TỰ DO".
Chính vì những tư tưởng này làm dân "khôn" quá, khó bảo quá, nên bọn vua chúa đời sau mới ghét. Chúng nó lờ đi mấy câu này, chỉ tô đậm mấy câu "Trung quân", "Hiếu đễ" để biến dân thành cừu
tao chỉ tính cái xã hội áp dụng thôi, số đông. Cái nguyên thủy của mày nói đéo tính tiền
anhngoquoc
Gió lạnh đầu buồi
honda67
Lồn phải lá han
Nếu coi Ngũ Thường là thước đo đạo đức cũng được, nhưng nó là để dùng cho quá trình phát triển - Chứ dùng để áp lên mệnh đề của Mạnh Tử ‘nhân chi sơ, tánh bổn thiện’ là nghịch lý cmnr > Đẻ ra đã thiện, không có tính xấu thì cần gì đến Ngũ Thường? Xong cả đám chó đẻ bây giờ hiểu bố láo, rồi thấy mình làm cái gì cũng là do ngoại lực đưa đẩy, chứ không phải bản thân!
Chẳng vậy mà Tuân Tử bảo ‘tánh bổn ác’, ‘thiện giả, ngụy dã’: Con trẻ giành đồ, người lớn ham lợi, xã hội đầy tranh đoạt mà cãi nhau um sùm với khứa đồng môn.
Nói thêm, như Christian, Judaist (Ki-tô, Do Thái giáo) cũng đã bảo con người từ khi sinh ra đã có tội lỗi, điểm không hoàn hảo, và có 10 Điều Răn để làm kim chỉ nam. Mặc dù về tính Thần học, thì Tuân Tử và Ki-tô khác nhau.
aidokhongphailatoi
Địt Bùng Đạo Tổ
Khổng tử bảo con ng sinh ra gần như nhau
Vì tập quán và môi trường mà thay đổi
Nhấn mạnh cái học tập
Còn về logic cũng ko hẳn
Cùng là nhờ vào gíao dục
Nhân chi sơ tính bổn thiện
Nhưng vì tập quán mà khác nhau(có thể ở môi trường độc ác)
Nên giáo dục về thiện
Còn tuân tử cũng nói về giáo dục
Tính vốn ác nên tập quán phải được dạy thiện
Cùng là nhấn mạnh vai trò của giáo dục
aidokhongphailatoi
Địt Bùng Đạo Tổ
Tụi bây đừng có để cs nó dắt nho giáo là dở. Nho giáo bản gốc rất hay
Tìm luận ngữ mà đọc
Tìm luận ngữ mà đọc
Thế thiên hành đạo
Địt xong chạy
k thích thì mời chuyển sang pháp gia. nhân chi sơ tính bản ác
thiếu gì học thuyết cho mày lựa đâu
thiếu gì học thuyết cho mày lựa đâu
T chỉ đọc đoạn đầu, t thấy nhận định của m còn non nớt. Kể cả bản chất của câu "Nhân chi sơ tính bổn thiện" của Mạnh Tử cũng không hoàn toàn đúng. T sẽ lý giải vấn đề này theo góc nhìn của Đạo Phật.
Trong tạng Vi Diệu Pháp, có phân chia rõ ràng chúng sinh là con người có 8 tâm thiện và 12 tâm bất thiện. Tức là số tâm ác nhiều hơn tâm thiện. Nhưng điều đó không có nghĩa là đứa trẻ mới sinh ra sẽ có xu hướng ác hơn thiện. Mà xu hướng tâm lý của đứa trẻ mới sinh ra phụ thuộc vào thói quen và nghiệp đã tích lũy của nó qua nhiều kiếp sống quá khứ.
Ở kiếp sống ngay trước đó, chúng sinh khởi lên một lộ trình tâm tử, bắt vào 1 trong 3 đối tượng là nghiệp, nghiệp tướng hoặc thú tướng. Tùy theo 3 đối tượng đó là thiện nhiều hay ác nhiều, thì tâm tục sinh ở kiếp sống tiếp theo sẽ kế thừa các đối tượng đó để đưa chúng sinh đó vào cõi lành hay cõi khổ.
T lấy ví dụ cho m dễ hiểu, ví dụ kiếp này nếu m là 1 đồ tể giết mổ heo bò lợn gà nhiều, thì ở những giây phút cuối đời, lộ trình tâm cận tử sẽ khởi lên và bắt vào các tối tượng nghiệp ác là sát sinh, các đối tượng nghiệp tướng là cảnh sát sinh, máu me, dao thớt, và thú tướng không có gì khác ngoài cảnh giới địa ngục. Hết lộ trình tâm cận tử đó thì lộ trình tâm tục sinh khởi lên sẽ cho m một vé vip vào thẳng địa ngục để chịu khổ cảnh. Đó là lý do vì sao chúng m thường thấy những người làm nghề đồ tể ở giây phút cuối đời thường kêu rống thảm thiết như tiếng con vật bị giết.
Ngược lại, nếu chúng sinh tái sinh với tâm tục sinh Quan sát tâm quả thiện (Vô nhân) hoặc Tâm quả đại thiện (Nhị nhân/Tam nhân) thì sẽ được làm người hoặc chư thiên ở các cõi trời Dục Giới. Chúng sinh vô nhân thường là những người khuyết tật, dị tật bẩm sinh do phước kém. Chúng sinh nhị nhân thì là người bình thường nhưng trí tuệ kém. Chúng sinh tam nhân là người bình thường, có trí tuệ mạnh, trong kiếp sống hiện tại có khả năng tu hành chứng đắc.
Ngoài ra, khuynh hướng đạo đức tốt/xấu của một chúng sinh còn do sự quyết định của các tập khí (vasana) đã tích lũy từ nhiều kiếp trong quá khứ.
Nếu đã huân tập các tính xấu ác nhiều, thì dù kiếp này đủ phước duyên sinh ra làm người thì năng lượng của các tập khí xấu đó + nhân duyên nghiệp lực vận hành đưa đẩy đến các hoàn cảnh bất lợi để tâm tính xấu ác bộc lộ từ ý nghĩ, đến lời nói và hành động xấu ác.
Còn nếu đã huân tập các tính thiện nhiều trong quá khứ thì nhân duyên nghiệp lực cũng đưa đẩy chúng sinh đến các hoàn cảnh thuận lợi như sinh ra trong gia đình có điều kiện, có tri thức, có trí tuệ, được tiếp cận với Minh Sư và Chánh Pháp.
Tuy nhiên, còn sinh ra làm người thì vẫn còn tham sân si, chỉ là khuynh hướng thiện/ác cái nào nhiều hơn mà thôi - đều là do nghiệp đã tích lũy nhiều kiếp, tùy từng chúng sinh chứ không mặc định Nhân tri sơ tính bổn thiện hay bổn ác.
Ganas
Gió lạnh đầu buồi
Xin vài tác phẩm đọc để hiểu thêm về Nho giáo cũng như Khổng Tử.
