Mấy hôm nay theo dõi tin tức một biker qua đời vì tai nạn giao thông, lòng mình thực sự rất nặng trĩu. Vì trước đây anh ấy vốn nổi tiếng với những clip chạy tốc độ cao trên đường trường, nên bên dưới bài viết tràn ngập những bình luận mỉa mai, gạch đá. Dù không quen biết, nhưng cùng là người mê xe và đam mê tốc độ, thấy một người chung sở thích ra đi như vậy, cảm giác thực sự rất chua xát.
Mình không muốn phán xét nguyên nhân tai nạn, càng không muốn làm "chuyên gia phím" sau sự việc. Những gì thực sự xảy ra tại hiện trường, người ngoài chúng ta không bao giờ biết hết được. Nhưng mượn câu chuyện buồn này, mình muốn cùng anh em suy ngẫm về những thực tế phũ phàng đằng sau nó:
1. Tốc độ không đáng sợ, thứ đáng sợ chính là "cái giá của sự mất kiểm soát"
Giới Biker quốc tế có một câu nói rất hay: “On the track, we consume risk. On the street, we manage risk.” (Trên đường đua, chúng ta thử thách rủi ro. Còn trên đường lộ, chúng ta phải quản lý rủi ro.)
Nhiều người nghĩ tốc độ là thứ cướp đi sinh mạng, nhưng thực ra thứ nguy hiểm nhất chính là sự "dừng lại đột ngột" khi va chạm vào vật thể cứng lúc mất lái. Hình ảnh đi kèm là lần mình xòe trên đường đua (track) ở vận tốc 150 km/h. Lần đó mình có thể may mắn thoát nạn, chỉ trầy xước nhẹ và vẫn mỉm cười chụp ảnh, hoàn toàn nhờ vào thiết kế chuẩn của đường đua — khoảng cách trượt siêu dài kết hợp với bẫy sỏi (gravel trap) đã triệt tiêu toàn bộ động năng khổng lồ.
Nhưng đường lộ thì hoàn toàn khác. Để trượt từ vận tốc 150 km/h cho đến khi dừng hẳn, bạn cần tới gần 100m khoảng cách trượt. Mình không thể tưởng tượng nổi trên đường thông thường, tìm đâu ra một đoạn đường dài 100m hoàn toàn không có cột điện, dải phân cách hay chướng ngại vật để bạn trượt an toàn! Đường đua là một "hệ thống cho phép bạn sai lầm", còn đường lộ là môi trường "zero vùng đệm". Nó sinh ra để phục vụ giao thông đại chúng, hoàn toàn không được thiết kế để đỡ lấy những sai lầm ở giới hạn tốc độ.
2. Bẫy lưu lượng và sự cổ xúy từ thuật toán mạng xã hội
Giới trẻ thực sự rất dễ bị ảnh hưởng, và chúng ta cần nghiêm túc nhìn nhận bẫy thuật toán của mạng xã hội hiện nay. Cách nhanh nhất để nổi tiếng trên mạng là tạo ra "sự tương phản" — làm những điều người bình thường không dám làm, như phóng nhanh vượt ẩu, bốc đầu trên đường phố hay vi phạm rồi bỏ chạy khỏi cảnh sát.
Những hành vi nguy hiểm này cực kỳ dễ bắt mắt, khiến nhiều người chấp nhận mạo hiểm tính mạng chỉ để đổi lấy lưu lượng và danh vọng, vô tình trở thành thần tượng lệch chuẩn cho các biker trẻ học theo. Những người lao theo lưu lượng sẽ luôn xuất hiện, nhưng mình chỉ mong anh em giữ được sự tỉnh táo để phân biệt đúng sai, đừng lấy tính mạng bản thân ra làm con mồi cho sự nổi tiếng của người khác.
Quy tắc an toàn giao thông tóm gọn lại đúng một câu: Be predictable (Hãy để hành vi của bạn luôn có thể đoán trước được).
Làm đúng việc ở đúng nơi!
Đừng phóng nhanh vượt ẩu trên đường lộ, và cũng đừng đi dạo ngắm cảnh trên đường đua.
Chạy xe trên đường lộ, xin hãy luôn chừa cho mình một con đường lùi (giới hạn an toàn). Hãy giữ trọn đam mê cho đường đua (track), và giữ sự an toàn trở về cho gia đình.
Mong người đã khuất được an nghỉ, và mong tất cả anh em mỗi lần dắt xe ra đường đều có thể an toàn trở về nhà!
