Sâu sắc? thôi kệ mẹ nó đi

Damlolol

Địt Bùng Đạo Tổ
Iran
Sâu sắc là một thứ hàng second-hand được bán ở chợ trời của những kẻ thừa thì giờ. Người ta đeo nó lên cổ như đeo một cái vòng kim cô tự nguyện, rồi tự hào bước đi loạng choạng, tưởng mình nặng ký hơn người khác vài lạng triết lý.
Ta từng cố gắng rất nghiêm túc để trở nên sâu sắc. Ta ngồi bên hồ nước mùa đông, nhìn mặt hồ đóng băng, cố nghĩ ra một câu gì đó nghe như vừa từ trên núi Tuyết rơi xuống. Cuối cùng chỉ nặn được một câu: “Mọi thứ đều trôi qua, kể cả cái ý niệm rằng mọi thứ đều trôi qua.” Nghe xong chính ta còn muốn tát mình một cái vì tội giả vờ tài hoa.
Thế là ta bỏ. Ta quyết định sống nông choẹt, nói năng ba hoa, yêu đương lăng nhăng, ăn uống phàm tục, ngủ nghê ầm ĩ như heo. Kỳ lạ thay, càng nông choẹt ta càng thấy nhẹ. Cái gọi là “vô thường” mà ngày xưa ta hay lẩm bẩm như kinh kệ, hóa ra chỉ là một cái nhãn dán lên chai nước lọc để bán đắt hơn. Bóc nhãn ra, vẫn chỉ là nước, uống vào thì ợ, hết chuyện.
Giờ đây, mỗi sáng thức dậy, ta không còn hỏi “ý nghĩa cuộc đời là gì” nữa. Ta chỉ hỏi: hôm nay có cà phê sữa đá không, có đi nhậu không, có đứa nào đáng để yêu thêm một lần nữa không. Ba câu hỏi này, trả lời được một câu là đủ sống tiếp cả ngày, không cần phải lặn xuống đáy đại dương tâm hồn để tìm ngọc gì ráo.
Người ta bảo ta hời hợt. Ta gật đầu: đúng, hời hợt thật. Hời hợt mà sướng, hời hợt mà khỏe, hời hợt mà không cần phải giả vờ mình đang mang cả vũ trụ trên vai như Atlas say rượu. Cái sâu sắc mà nhân loại hay tự hào, nếu lột hết lớp vỏ ngôn từ hoa mỹ ra, cũng chỉ là một nỗi sợ hãi được bọc nhung: sợ rằng mình chẳng là gì cả.
Thế nên ta chọn làm một kẻ chẳng là gì cả, công khai, không che đậy. Ta cười hô hố giữa đám tang triết học, ta nhảy nhót trên mộ phần của những khái niệm vĩ đại. Ta sống như một câu nói đùa mà Thượng đế quên xóa đi, và vì thế ta bất tử theo cách lố bịch nhất có thể.
Cuối cùng thì, mọi chân lý sâu sắc nhất cũng chỉ là một cách dài dòng để nói rằng: “Thôi kệ mẹ nó đi.”
 
Có lần tôi gặp một thằng cha tự xưng là nhà hiền triết. Hắn bảo: “Mày phải lột hết vỏ đi thì mới thấy chân lý.” Tôi hỏi lại: “Lột xong rồi ai lau nước mắt cho chân lý? Nó lạnh lắm đấy.” Hắn ngẩn ra, chắc chưa từng nghĩ chân lý cũng biết lạnh. Tôi bỏ đi, để lại hắn với cái chân lý trần truồng run lẩy bẩy giữa gió.
 
Có lần tôi gặp một thằng cha tự xưng là nhà hiền triết. Hắn bảo: “Mày phải lột hết vỏ đi thì mới thấy chân lý.” Tôi hỏi lại: “Lột xong rồi ai lau nước mắt cho chân lý? Nó lạnh lắm đấy.” Hắn ngẩn ra, chắc chưa từng nghĩ chân lý cũng biết lạnh. Tôi bỏ đi, để lại hắn với cái chân lý trần truồng run lẩy bẩy giữa gió.
Sáng nay lạnh quá. Toii lại ko tìm thấy cái chân lí ấy khi đi tè. Eo ôi…0
 
Sáng nay lạnh quá. Toii lại ko tìm thấy cái chân lí ấy khi đi tè. Eo ôi…0
Người đời bảo ta sống phù du. Ta đồng ý. Phù du thì đã sao? Chuồn chuồn chỉ sống một ngày mà vẫn bay đẹp hơn cả máy bay giấy của mấy ông kỹ sư suốt đời ngồi tính toán. Hoa anh đào nở ba ngày rồi rụng, vậy mà người ta vẫn lặn lội cả nghìn cây số chỉ để đứng ngẩn ngơ dưới gốc cây mười lăm phút rồi về. Phù du không phải lỗi, cố kéo dài mới là tội.
 
Có một lần ta thử làm người nghiêm túc hẳn hoi. Ta mặc áo sơ-mi trắng, thắt cà vạt, ngồi trước gương tập nói những câu nghe như sách vở: “Con người là hữu thể hướng tới cái chết.” Nói xong ta nhìn mình trong gương, thấy thằng cha cà vạt đang cố nhịn cười. Thế là ta cởi phăng cà vạt, ném vào sọt rác, mặc lại cái áo thun nhàu và đi mua trà sữa.
Trà sữa ngon hơn Heidegger nhiều.
Kể từ đó ta lập một tôn giáo mới, chỉ có một điều răn: “Đừng cố tỏ ra sâu sắc khi bụng đang đói.” Giáo dân của ta ban đầu chỉ có một người: chính ta. Sau tăng lên hai, vì con mèo hoang hay đến ăn cơm thừa cũng gật gù đồng ý. Chúng ta tổ chức lễ vào mỗi tối thứ Ba, nghi thức rất đơn giản: bật nhạc lofi, ăn khoai chiên, ai buồn ngủ thì ngủ, ai muốn khóc thì khóc, không ai được phép giải thích tại sao mình khóc.
Giáo phái phát triển chậm, nhưng không bao giờ tan rã. Vì không có gì để tan rã cả.
 
Có một lần ta thử làm người nghiêm túc hẳn hoi. Ta mặc áo sơ-mi trắng, thắt cà vạt, ngồi trước gương tập nói những câu nghe như sách vở: “Con người là hữu thể hướng tới cái chết.” Nói xong ta nhìn mình trong gương, thấy thằng cha cà vạt đang cố nhịn cười. Thế là ta cởi phăng cà vạt, ném vào sọt rác, mặc lại cái áo thun nhàu và đi mua trà sữa.
Trà sữa ngon hơn Heidegger nhiều.
Kể từ đó ta lập một tôn giáo mới, chỉ có một điều răn: “Đừng cố tỏ ra sâu sắc khi bụng đang đói.” Giáo dân của ta ban đầu chỉ có một người: chính ta. Sau tăng lên hai, vì con mèo hoang hay đến ăn cơm thừa cũng gật gù đồng ý. Chúng ta tổ chức lễ vào mỗi tối thứ Ba, nghi thức rất đơn giản: bật nhạc lofi, ăn khoai chiên, ai buồn ngủ thì ngủ, ai muốn khóc thì khóc, không ai được phép giải thích tại sao mình khóc.
Giáo phái phát triển chậm, nhưng không bao giờ tan rã. Vì không có gì để tan rã cả.
Cậu cởi áo sơ mi vứt cà vạt ra chưa ?!
 
Có hôm ta ngồi nhìn cái bóng của mình dưới đèn đường. Cái bóng cũng nhìn lại ta. Hai thằng nhìn nhau hồi lâu rồi cùng nhún vai. Hình như cả hai đều hiểu rằng: một trong hai đứa là giả, nhưng không đứa nào chịu nhận. Thế là huề. Từ đó ta và cái bóng trở thành bạn nhậu. Nó không biết nói, nhưng lại rất giỏi im lặng đúng lúc. Im lặng của nó còn sâu hơn cả mấy cuốn sách triết dày cui.
 
Hôm nay ta ba mươi mấy tuổi, mai có thể sáu mươi, mốt có thể chưa sinh ra. Thời gian với ta giờ giống như một cuộn giấy vệ sinh: xài tới đâu xé tới đó, hết thì thôi, không ai ngồi tiếc cuộn giấy đã hết. Cuộc đời cũng thế, xài vui thì tốt, xài buồn thì đổi cuộn khác, chứ không ai ngồi phân tích thành phần sợi giấy để sống cho đúng chất lượng ISO.
Có đứa nhắn tin hỏi: “Anh nghĩ gì về sự tồn tại?”
Ta trả lời: “Đang nghĩ xem tối nay ăn bún bò hay phở.”
Nó block ta luôn. Ta thấy nhẹ cả người. Block là một hình thức giải thoát hiện đại, đẹp hơn cả niết-bàn vì không cần phải ngồi thiền.
 
Có hôm ta ngồi nhìn cái bóng của mình dưới đèn đường. Cái bóng cũng nhìn lại ta. Hai thằng nhìn nhau hồi lâu rồi cùng nhún vai. Hình như cả hai đều hiểu rằng: một trong hai đứa là giả, nhưng không đứa nào chịu nhận. Thế là huề. Từ đó ta và cái bóng trở thành bạn nhậu. Nó không biết nói, nhưng lại rất giỏi im lặng đúng lúc. Im lặng của nó còn sâu hơn cả mấy cuốn sách triết dày cui.
Thử chơi oẳn tù tì vs cái bóng đi bạn thằng nào thắng thì thằng đó là thật
 
Châm điếu thuốc lá 🚬 nhớ người em gái
Non nớt bến anh đã từng hôm nào
Anh đây thực dụng ko triết học
Kẻ duy tâm biến thành duy ( con) vật

Tàn rơi máy đánh chữ trăng hạnh phúc
Tắm ở dòng sông biết sông dài
Nhớ em da diết rừng nhớ biển
Tiếng Suối róc rách cá koi bơi...
8h Bắc Ninh
 
Sáng nay ta dậy muộn, mở mắt đã thấy nắng hắt lên trần nhà thành một vệt vàng lười biếng. Đồng hồ báo thức đã khản cổ từ đời nào, chắc nó cũng chán cái cảnh ngày nào cũng phải gào lên nhắc một thằng cố tình ngủ nướng.
Ta nằm đó thêm mười phút nữa, đếm từng vết nứt trên tường như đếm sao. Mỗi vết nứt là một câu chuyện ta chưa từng kể, và chắc chắn sẽ không bao giờ kể. Kể làm gì, để người ta gật gù “sâu sắc quá” rồi quên ngay khi ra khỏi cửa? Thà để vết nứt im lặng, nó mới thực sự sâu.
Cuối cùng ta cũng lết xuống giường, đánh răng bằng một tay, tay kia cầm điện thoại lướt tin tức. Toàn tin buồn, tin chết chóc, tin chiến tranh, tin người nổi tiếng chia tay. Ta lướt hết, không bình luận, không thả tim buồn, không thở dài. Chỉ nghĩ: ờ, thế à, rồi sao? Rồi xóa ứng dụng báo đi luôn cho nhẹ máy.
Bếp gas còn nửa bình, đủ để đun một nồi mì gói thêm trứng và hành lá. Ta vừa khuấy mì vừa hát lệch tông bài “Ngày mai sẽ tốt thôi” của một ca sĩ nào đó giờ chắc cũng đã quên lời. Mì sôi sùng sục, mùi hành bốc lên, cả thế giới bỗng thu nhỏ lại vừa bằng cái mùi này. Không vũ trụ, không bản thể, không hiện sinh. Chỉ có mì, hành, và một thằng đang đói.
Ăn xong, ta rửa chén, lau bàn, quét nhà, làm hết những việc mà người ta hay bảo “vô nghĩa vì ngày mai lại bẩn”. Ta làm không phải để sạch mãi mãi, ta làm chỉ để ngay lúc này sàn nhà bóng loáng, để dép lê đi không dính bụi. Sạch vài tiếng cũng được, đủ để chân thấy dễ chịu là đủ rồi.
Xong việc, ta ngồi xuống ghế sofa cũ, mở một tập phim hoạt hình cũ kỹ mà hồi nhỏ hay xem. Nhân vật chính là một con mèo lười, suốt ngày ngủ và ăn. Ta xem mà gật gù: đúng người anh em. Có đoạn con mèo bị đuổi ra khỏi nhà, lang thang mưa gió, rồi cuối cùng vẫn tìm được một góc ấm để nằm. Không triết lý, không bài học cuộc sống, chỉ đơn giản là nằm, và ngủ.
Ta cũng ngủ theo. Ngủ giữa ban ngày, ngủ không lý do, ngủ như một lời tuyên ngôn thầm lặng: tao có quyền lười, và lười là một loại thông minh mà người chăm chỉ sẽ không bao giờ hiểu.

Điện thoại rung. Tin nhắn từ một số lạ: “Alo anh còn sống không?”
Ta trả lời: “Còn, nhưng đang cố chết thử một chút cho vui.”
Bên kia im lặng mười giây rồi gửi một sticker cười chảy nước mắt.
Ta tắt máy, ném lên bàn. Không cần giải thích. Giải thích là công việc của những người sợ bị hiểu lầm. Còn ta thì không sợ, vì vốn dĩ ta chẳng có gì để hiểu.
 
Đôi khi tôi nghĩ con người ta sinh ra chỉ để học cách giả vờ ngạc nhiên.
Ví dụ như khi trời mưa, ai cũng ngẩng lên nhìn như thể lần đầu tiên trong lịch sử loài người có nước rơi từ trên xuống. “Ủa mưa kìa!” câu nói ấy được lặp lại hàng tỷ lần, với cùng một tông giọng, cùng một độ mở của đôi mắt, cùng một chút hoảng hốt vừa đủ để không ai nghi ngờ rằng mình đang diễn. Thực ra trong đầu chúng ta chỉ có một ý nghĩ duy nhất: chết mẹ, quên mang áo mưa.
Tôi từng gặp một ông cụ ngồi câu cá bên kênh Nhiêu Lộc vào lúc 2 giờ chiều nắng cháy đầu. Cần câu dựng đứng, lưỡi câu không có mồi, ông vẫn ngồi đó, mắt lim dim như đang trò chuyện với một người bạn cũ đã khuất từ thời chiến tranh. Tôi hỏi: “Cụ câu gì vậy?” Ông cười móm mém: “Câu thời gian.” Tôi gật gù như hiểu, rồi lặng lẽ chụp một tấm ảnh đăng story kèm caption “sâu sắc vãi”. Ba mươi phút sau tôi quên béng chuyện đó, chỉ còn nhớ mình đã diễn rất đạt vai một-thằng-đang-tìm-ý-nghĩa-cuộc-đời.
Có những ngày tôi mở tủ lạnh, đứng ngắm nghía cái hộp sữa hết hạn từ tuần trước như thể nó sắp tiết lộ bí mật của vũ trụ. Tôi không uống, cũng không vứt, chỉ đứng đó, để hơi lạnh phả vào mặt, tự hỏi liệu sự do dự này có phải là một dạng thiền cao cấp mà các thiền sư chưa kịp đặt tên. Rồi tiếng mẹ ở phòng bên vọng ra: “Đóng tủ lạnh lại giùm cái, điện tháng này gần chục triệu rồi con ơi.” Tôi đóng lại, mang theo chút thất vọng vì vũ trụ lại một lần nữa từ chối khai sáng cho tôi.
Người ta bảo lớn lên là khi ta thôi mơ mộng. Tôi thấy không đúng. Lớn lên là khi ta vẫn mơ mộng, nhưng biết cách gói giấc mơ vào một câu nói dửng dưng kiểu “thôi cũng kệ, đời vậy mà”. Ví dụ tôi vẫn mơ một ngày nào đó sẽ gặp được một người hiểu mình mà không cần giải thích. Nhưng giờ tôi chỉ nói: “Thôi tìm người yêu chi cho mệt, ở vậy nuôi mèo.” Nghe rất chill, rất trưởng thành, rất… chấp nhận số phận. Thực ra đêm về tôi vẫn nằm ôm gối, thì thầm với con mèo: “Mày có hiểu tao không?” Nó ngáp. Tôi gật gù: “Ừ, tao cũng không hiểu tao luôn.”
Cuộc sống giống như cái điều hòa nhiệt độ trong phòng : đặt 25 độ thì nóng, 22 độ thì lạnh, ơi là lạnh, 24 độ thì tạm ổn nhưng vẫn thấy thiếu thiếu cái gì đó. Ta cứ suốt đời xoay xoay cái núm, tìm con số hoàn hảo, rồi nhận ra cái núm bị hỏng từ lâu, chỉ là mình chưa dám thừa nhận.
Có lần tôi thử sống chậm lại. Tôi tắt wifi, không lướt điện thoại, ngồi nhìn ra cửa sổ xem lá rơi. Được đúng 11 phút 37 giây thì tôi bật lại wifi, lướt TikTok, thấy một video lá rơi slow-motion có nhạc Trịnh thì thả tim cái rụp. Hóa ra sống chậm cũng cần filter và caption cho nó… chậm một cách có nghệ thuật.
Rốt cuộc, tôi nghĩ mọi sự sâu sắc trên đời này đều là một vụ lừa đảo ngọt ngào mà chúng ta tự nguyện tham gia. Ta viết, ta đọc, ta gật gù, ta chia sẻ, rồi lại trở về với tô mì gói thêm trứng và câu hỏi muôn thuở: “Tối nay xem phim gì đây ta?”
Nhưng mà biết sao được. Lừa đảo mà ấm áp thế này thì cứ để nó lừa tiếp đi.
Coi như… ta cũng đang lừa lại nó vậy.
 
Tôi hay tưởng tượng Thượng đế là một nhân viên IT làm ca đêm, ngồi trong căn phòng tối om, trước mặt là hàng nghìn màn hình đang chạy cuộc sống của từng người. Thỉnh thoảng Ngài kéo thanh cuộn xuống, thấy ai đó sắp tìm ra ý nghĩa cuộc đời thì vội vàng nhấn F5. Màn hình nhấp nháy, mọi thứ load lại, người kia tỉnh dậy sáng hôm sau, quên sạch, lại tiếp tục đi làm, trả góp, yêu nhầm người, rồi lại tìm ý nghĩa. Ngài ngáp, uống một ngụm cà phê hòa tan đã nguội, lẩm bẩm: “Làm ơn đừng tìm nữa, tui mệt lắm rồi.”
 
Top