PTSD mà nó ghi lây, làm tao tưởng thằng Hiếu lây sùi mào gà cho em Tâm
M biết có một thứ gọi là PTSD liên thế hệ ko
PTSD liên thế hệ (intergenerational PTSD) là cách nói về việc ảnh hưởng tâm lý của một sang chấn nghiêm trọng ở một thế hệ có thể “truyền” ảnh hưởng sang thế hệ sau, dù người con/cháu không trực tiếp trải qua sự kiện đó.
Ví dụ trong một gia đình:
> Ông từng trải qua chiến tranh → luôn cảnh giác, dễ nổi giận, không nói về quá khứ → cách ông nuôi dạy con khiến người con lớn lên trong môi trường căng thẳng → người con lại nuôi con theo kiểu kiểm soát hoặc né tránh cảm xúc → thế hệ cháu có thể hình thành lo âu, sợ hãi hoặc khó xây dựng cảm giác an toàn.
Nó “truyền” bằng cách nào?
Không nhất thiết là một kiểu di truyền PTSD trực tiếp. Có vài cơ chế quan trọng:
Cách nuôi dạy: cha mẹ từng chịu sang chấn có thể quá bảo vệ, lạnh lùng, kiểm soát hoặc phản ứng mạnh với nguy hiểm.
Không khí gia đình: trẻ lớn lên trong môi trường thường xuyên căng thẳng, im lặng hoặc xung đột có thể học rằng thế giới là nơi nguy hiểm.
Câu chuyện gia đình: những mất mát, chiến tranh, bạo lực… có thể được truyền qua những câu chuyện, hoặc ngược lại không bao giờ được nói đến, tạo ra những khoảng trống khó hiểu cho thế hệ sau.
Hành vi học được: trẻ quan sát cách cha mẹ đối phó với sợ hãi, tức giận, mất mát rồi tiếp thu những kiểu phản ứng đó.
Yếu tố sinh học/epigenetic: có nghiên cứu về việc sang chấn có thể liên quan đến những thay đổi biểu sinh và hệ thống stress ở con cháu. Tuy nhiên, bằng chứng ở người vẫn phức tạp và không thể nói đơn giản rằng PTSD được “di truyền qua gene”.
Điểm quan trọng là không phải cứ có cha mẹ từng bị sang chấn thì con chắc chắn sẽ bị PTSD. Ngược lại, một gia đình có thể ngắt được vòng lặp nếu thế hệ sau nhận diện được những kiểu hành vi này và xây dựng môi trường an toàn hơn.
Và “PTSD liên thế hệ” cũng nên phân biệt với PTSD ở chính người con: nếu người con trực tiếp trải qua một sự kiện sang chấn thì đó là PTSD của họ, không nhất thiết là PTSD liên thế hệ.
www.threads.com
.png "Sex :vozvn (22):"){kind=icon}
.png "Sex :vozvn (24):"){kind=icon}
.png "Sex :vozvn (20):"){kind=icon}
