Một vị Đại sứ Hàn Quốc từng phát biểu: “Chúng tôi đã rất tò mò về thành tích học tập xuất sắc của người Do Thái. Chúng tôi đã cố gắng để hiểu được những bí mật của người Do Thái. Tại sao người Do Thái lại hơn các quốc gia khác ở nhiều lĩnh vực?” Quả thực đúng như những lời này, có rất nhiều người đều ngưỡng mộ và tò mò vì sao dân tộc Do Thái lại có tố chất cao hơn các dân tộc khác trên thế giới.
View attachment 800929
Người Do Thái đang cùng nhau đọc kinh trong một ngày lễ truyền thống. (Ảnh: RnDmS, Shutterstock)
Do Thái là dân tộc chịu ảnh hưởng của tôn giáo sâu đậm. Jerusalem là cái nôi của ba tôn giáo lớn trên thế giới, bao gồm Do Thái giáo, Kitô giáo, Hồi giáo. Người Do Thái là một trong những dân tộc có tín ngưỡng lâu đời nhất ở phương Tây. Họ đã từng có một nền văn minh thịnh vượng, sau đó từ thế kỷ thứ 1 SCN, vì để tránh làm nô dịch cho người La Mã, họ bắt đầu trôi giạt đi khắp nơi, phân bố rải rác trên thế giới. Đến năm 1947 người Do Thái mới bắt đầu quay trở lại quê hương mình, bắt đầu hành trình “phục quốc”, mà kết thúc ở việc lấy lại thủ đô Jerusalem.
Dân tộc Do Thái dựa vào tín ngưỡng để lập mệnh. Học tập là một phần của tín ngưỡng, là thể hiện tấm lòng tôn kính của con người đối với Thiên Chúa. Vì thế, mỗi người Do Thái đều phải đọc kinh sách Do Thái, đây được coi là nguồn gốc trí tuệ của họ.
Kinh Do Thái, mà cụ thể là Kinh Talmud, cho rằng: “Học tập là hành vi thiện nhất, là nguồn gốc của đạo đức tốt đẹp. Sự thành kính, chí thiện, ôn hòa, thanh nhã của một người đều là kết quả của giáo dục.” Người Do Thái cho rằng: “Giáo viên vĩ đại hơn Quốc vương”. Cho nên, người Do Thái vô cùng kính trọng người truyền thụ tri thức. Nhờ có học tập, nhờ có tri thức, nhờ có sách mà người Do Thái vô luận là lưu lạc đến đâu cũng đều có thể sinh tồn được, hơn nữa còn trở nên mạnh mẽ hơn.
Tín ngưỡng Do Thái hàm chứa trí tuệ về sinh tồn, tài phú, sức khỏe, giao tiếp xã hội, Kinh Talmud trở thành cuốn sách mà mỗi người Do Thái nhất định phải đọc.
Người Do Thái cũng cho rằng, trí tuệ cao hơn tri thức. Tri thức là cách nhìn nhận sự tồn tại khách quan của vạn sự vạn vật. Còn trí tuệ là đem cái nhìn đó tiến hành tổng hợp ra một phương án tốt nhất để giải quyết vấn đề. Mục đích của đọc sách chính là mở rộng tri thức, sau khi đã chuẩn bị được nguồn tri thức phong phú, người ta sẽ học được cách suy xét, minh bạch được đạo lý làm người hoặc là sẽ tìm được cách giải quyết vấn đề.
Người Do Thái tôn sùng sự sáng tạo ra cái mới. Họ cho rằng việc sáng tạo ra cái mới chính là một loại trí tuệ. Người châu Á thường hỏi con cái khi tan trường là: “Hôm nay con làm bài thế nào?” Còn cha mẹ người Do Thái sẽ hỏi con: “Hôm nay con có đưa ra được câu hỏi nào không? Hôm nay con có gì khác hôm qua không?” Người Do Thái cho rằng “sáng tạo là cách làm trí tuệ chuyển động, khai mở trí tuệ và làm trí tuệ linh hoạt.” Con người thông qua học tập mà có thể nhận thức chính mình và siêu việt chính mình.
Người Do Thái cho rằng giáo dục chính là tài phú, giáo dục có thể thay đổi cuộc đời. Vì vậy, trong hơn 2.000 năm lang bạt trong lịch sử, hết thảy mọi thứ của họ đều từng bị cướp đoạt, chỉ có sách và tri thức là không. Đối với người Do Thái, chỉ có tri thức là tài phú quan trọng nhất, là tài sản có thể mang theo bên mình và có thể hưởng dụng cả đời.
Bởi vì hoạt động giáo dục của người Do Thái là “giáo dục gia đình”, có thể nói là cùng mô-típ với xã hội Hoa Kỳ thời lập quốc, nên đó là hình thức “giáo dục thành công nhất trên thế giới”.
Người Do Thái cũng là dân tộc đầu tiên trên thế giới xóa mù chữ. Từ trong thời kỳ Trung Cổ, người Do Thái đã xóa bỏ được nạn mù chữ. Cho nên, đây là nguyên nhân khiến tố chất tổng thể của dân tộc Do Thái cao hơn của các dân tộc khác một bậc.
Bởi vì bối cảnh tôn giáo đặc thù và coi trọng giáo dục cho nên, dân tộc Do Thái là dân tộc có nhiều thành tựu nhất trên thế giới.
Do Thái là dân tộc có trí tuệ đầy đủ nhất về sinh tồn. Mặc dù trải qua hơn 2000 năm phiêu bạt khắp nơi, người Do Thái cuối cùng đã có cơ hội phục quốc, lập ra nhà nước Israel, trong thời gian ngắn trở thành cường quốc về khoa học kỹ thuật và quân sự.
Do Thái là dân tộc có trí tuệ đầy đủ nhất về kinh doanh và của cải. Họ yên lặng tạo ra sự giàu có chính đáng, biết cách kiếm tiền và cũng không ngần ngại quyên góp tiền. Họ trở thành một trong những dân tộc giàu có nhất trên thế giới.
Do Thái là dân tộc có tinh thần khởi nghiệp và sáng tạo hết sức cao. Israel là “Quốc gia khởi nghiệp” (Start-up Nation). Các sinh viên Israel sau khi tốt nghiệp đại học, nhiều người lựa chọn con đường tự gây dựng sự nghiệp. Bởi vậy, hàng năm số lượng các công ty mới ra đời ở đất nước này tương đối nhiều.
Do Thái là dân tộc giỏi về phát hiện và bồi dưỡng tài năng, trí tuệ. Israel là đất nước có tài nguyên thiên nhiên cằn cỗi, nhiều nơi chỉ là sa mạc và đá. Nhưng theo lời của người Israel thì: “Thiên Chúa rất công bằng. Ngài đã ban dầu mỏ cho người Ả Rập và ban trí tuệ cho người Do Thái.”
