TỪ MỘT CLIP VỀ CHỢ VẢI SOÁI KÌNH LÂM
Hôm nay, tình cờ khi lướt fb, gặp một reel ngắn, mô tả cảnh chợ vải Soái Kình Lâm ngày 27/12/2025, vắng lặng, đìu hiu.
Nhớ lại lần đầu tiên tôi ra ngôi chợ này, đứng trước một sạp vải khoảng 20 phút. Chỉ trong vòng 20 phút, tại một sạp vải chỉ rộng cỡ hơn 2m chiều ngang (khu chợ có vài ngàn cái sạp như vậy), tôi chứng kiến mức độ giao dịch kinh khủng. Tôi không nhớ rõ số tiền, nhưng chỉ trong khoảng 20 phút ngắn ngủi, tại một sạp vải nhỏ, lượng giao dịch đã lên tới cả trăm cây vàng. Đó là thời điểm những năm cuối 1980, đầu 1990.
Cũng thời gian ấy, tôi có một bệnh nhân, là vợ của một anh bán đồ điện ở Chợ Kim Biên. Khi ấy, tôi đi mua đồ điện về để làm điện cho nhà ba mẹ tôi mới mua, trong đó có cái phòng mạch mà tôi sẽ mở tại đó. Cũng khoảng 15 đến 20 phút ở cái sạp tại Chợ Kim Biên, cách chợ vải Soái Kình Lâm vài trăm mét, tôi chứng kiến các giao dịch khủng, gấp hàng ngàn lần số lượng mua của tôi. Thực ra sau này tôi mới biết, chỉ vì tôi là bác sĩ chữa cho vợ anh ấy, anh ấy mới bán cho tôi, chứ anh ấy chỉ bán sỉ thôi.
Nhờ 2 lần ra chợ ấy, tôi mới biết từ “toa” không phải chỉ dành cho thuốc. Ngoài chợ người ta cũng ghi “toa”. Cũng nhờ 2 lần ra chợ ấy, tôi mới hiểu, tại sao người ta gọi là Chợ Lớn. Chợ vải Soái Kình Lâm không phải là một nhà lồng chợ, mà là cả một con đường, ở đó có nhiều ngôi nhà được chia ra các sạp, có cái lớn, cái nhỏ, có cái chỉ có tầng trệt, có cái có lầu. Lại có cả những tiệm chiếm luôn 1 căn nhà. Thực ra mỗi khu, hoặc mỗi sạp, buôn bán những đồ chuyên biệt. Sau này, tôi có nhiều bệnh nhân, mới hiểu rằng mức độ chuyên biệt rất cao, ví dụ như có sạp chỉ chuyên bán 1 loại nút, sạp khác chuyên loại nút khác…
Vậy mà bây giờ, cái chợ Soái Kình Lâm nhộn nhịp ngày nào, đã vắng lặng, đìu hiu, vào những ngày lẽ ra nó phải nhộn nhịp nhất trong năm.
Trong hầu hết các cuộc gặp bạn bè, những người hiện đang còn kinh doanh, ai cũng cho rằng tôi nghỉ là đúng. Có vẻ như càng ngày việc làm ăn càng khó. Nội việc tôi in sách và bán sách. Nếu tôi tiếp tục, có thể tôi phải lập hộ kinh doanh, nếu không muốn bị phạt thật nặng, thậm chí bị đi tù. Theo kinh nghiệm của tôi, ngoài việc đóng đủ thứ thuế, phí, hầu hạ đủ các thể loại đoàn thanh cha thanh mẹ thanh dì, thì việc giải thể doanh nghiệp khi hết chịu nổi cũng khó hơn lên trời.
Lập doanh nghiệp thì dễ, nhưng kiếm đủ tiền để duy trì nó, và khi không thể nuôi nó, muốn dứt ra khỏi nó, dứt ra khỏi vị trí phải hầu hạ đủ thứ ban ngành, thì có thể phải đánh đổi bằng không chỉ mồ hôi, nước mắt, tiền bạc, mà bằng cả danh dự, sĩ diện.
Thời gian vừa rồi, có rất nhiều thông tin xoay quanh vấn đề quyền lực. Tôi không bàn tán gì. Tôi hiểu rằng, phe nào thì cũng sẽ ra sức vắt sữa mà thôi. Tôi chỉ hi vọng, một kẻ nào đó có tầm nhìn, biết rằng phải để cho con bò nó sống, nó có sữa, thì mới vắt được. Trên mạng gần đây thường lan tỏa các bài viết của tác giả Châu Xuân Nguyễn. Ông ấy dự đoán sắp đến điểm tới hạn.
Hôm nay, nhìn thấy cây Mai Anh Đào của nhà rực rỡ trong nắng. Chợt nghĩ, Tết này, không chỉ người dân vùng lũ lụt Phú Yên, Khánh Hòa, Bình Thuận buồn, mà cả nhiều nơi khác, giới khác… cũng buồn, dù pháo hoa có tưng bừng, dù cờ phướn có đỏ rực.
