Có lẽ chính Kido cũng không ngờ việc thâu tóm kem Wall's từ Unilever lại chính là "phao cứu sinh" cho cả một tập đoàn.
Tháng 7 năm 2003, thị trường kinh doanh Việt Nam chứng kiến một sự kiện vô tiền khoáng hậu: Kinh Đô mua lại toàn bộ nhà máy và thương hiệu kem Wall's của tập đoàn đa quốc gia Unilever tại Việt Nam.
Thương vụ này được giới chuyên gia gọi là một vụ "thâu tóm ngược", bởi trong bối cảnh lúc bấy giờ, các doanh nghiệp Việt Nam thường là đối tượng bị các tập đoàn nước ngoài thâu tóm (như trường hợp kem đánh răng Dạ Lan rơi vào tay Colgate-Palmolive).
Cụ thể thì :
Đầu những năm 2000, Unilever đã đầu tư khoảng 20 triệu USD để xây dựng nhà máy kem Wall's tại Việt Nam với công nghệ hiện đại bậc nhất thế giới và chiếm tới 50% thị phần kem vào thời điểm đó.
Tuy nhiên, mặc dù sản phẩm được người tiêu dùng ưa chuộng nhờ hương vị đặc biệt và mẫu mã đa dạng, mảng kem lại là một "gánh nặng" gây thua lỗ triền miên cho tập đoàn này.
Sự thất bại của Unilever trong mảng kem tại Việt Nam xuất phát từ một số nguyên nhân cốt lõi:
-Chi phí vận hành quá cao: Mô hình quản lý theo tiêu chuẩn toàn cầu của tập đoàn đa quốc gia khiến chi phí gián tiếp tăng cao, không tương xứng với biên lợi nhuận tại thị trường mới nổi.
-Sự cứng nhắc trong kênh phân phối: Unilever tập trung mạnh vào các kênh hiện đại như siêu thị, trong khi vào đầu những năm 2000, hơn 90% lượng tiêu dùng tại Việt Nam vẫn diễn ra tại các kênh truyền thống như chợ truyền thống, tạp hóa...
-Chi phí bảo quản lạnh: Việc duy trì hệ thống tủ kem và xe tải lạnh trên toàn quốc đòi hỏi một cấu trúc chi phí linh hoạt mà một tập đoàn lớn khó lòng tối ưu hóa được như doanh nghiệp nội địa.
Khác với các thương vụ thâu tóm thông thường nhằm mục đích mua lại thương hiệu, Kinh Đô mua kem Wall's với một mục đích thực dụng và sâu sắc hơn.
Ban lãnh đạo tập đoàn nhắm vào các giá trị nền tảng: hệ thống dây chuyền sản xuất hiện đại, đội ngũ nhân sự chuyên nghiệp đã được đào tạo bởi Unilever, và đặc biệt là hệ thống tiêu chuẩn an toàn thực phẩm nghiêm ngặt.
Sau khi hoàn tất thương vụ, Kinh Đô đã thực hiện một bước đi táo bạo là thay thế thương hiệu Wall's bằng nhãn hiệu Kido’s.
Họ đã "địa phương hóa" toàn bộ mô hình kinh doanh bằng cách:
- Mở rộng mạng lưới điểm bán lẻ: Thay vì chỉ tập trung vào siêu thị, Kinh Đô đưa các tủ kem vào các tiệm tạp hóa, trường học, và các khu vui chơi ở cả những vùng nông thôn.
- Đa dạng hóa phân khúc sản phẩm: Họ tạo ra các thương hiệu con như Merino (hướng đến giới trẻ, học sinh với giá cả bình dân) và Celano (hướng đến phân khúc cao cấp hơn).
-Tận dụng thế mạnh logistics: Với kinh nghiệm phân phối bánh kẹo sẵn có, Kinh Đô đã tích hợp mảng kem vào hệ thống hậu cần của mình, giúp giảm đáng kể chi phí vận chuyển và vận hành kho lạnh.
Kết quả là, sau khi thau tóm thì mảng kem từ thua lỗ đã trở thành con gà đẻ trứng vàng cho Kinh Đô, năm 2016, doanh thu đỉnh điểm đạt ~ 2000 tỷ đồng, trở thành "Phao cứu sinh", đóng góp 71,5% lãi tập đoàn vào năm 2019.
Sự thành công rực rỡ của mảng kem đến mức, 13 năm sau khi bán đi, Unilever được cho là đã sẵn sàng chi ra số tiền gấp 10 lần (khoảng 200 triệu USD) để mua lại mảng kem từ Kinh Đô, nhưng câu trả lời của doanh nghiệp Việt là không.
P/s: Thông tin trên do Nguyễn Thiện tự tổng hợp. Nếu có bổ sung gì thêm, xin mời mọi người để lại ở phần cmt.
Follow mình để theo dõi các bài viết về đầu tư sớm nhất ☺️
