Cháu nội ông Võ Nguyên Giáp từng học ở West Point?
Tuần rồi, mạng xã hội râm ran: Liệu cháu nội ông Võ Nguyên Giáp có từng học tại West Point như câu chuyện mà một nhà báo tên là Duy Anh kể hay không?
Theo ông Duy Anh thì sau khi ông Võ Thành Trung - quý tử của con trai ông Giáp (ông Võ Hồng Nam), tâm tình vào đầu tháng 10 năm 2023 (thời điểm ông Giáp qua đời) rằng, khoảnh khắc ông Trung được ông nào đó chụp lại cảnh ông Trung hôn ông nội (ông Giáp) hồi 1994 là “đẹp nhất đời” và muốn biết ai là người chụp, ông Duy Anh đã liên lạc với gia đình ông Giáp, bởi ông chính là tác giả một bộ ảnh chụp ông Giáp.
Đó cũng là lý do khi ông Duy Anh và một đồng nghiệp đến thăm con cháu ông Giáp sau khi ông Giáp mất, họ được tiếp đón rất “trọng thể”, được mời đi ăn ở nhà hàng. Sau “cả ngày giao lưu và ăn uống cùng nhau”, ông Duy Anh “được biết Trung đang học bên Mỹ và học tại Học viện quân sự Mỹ West Point”. Theo ông Duy Anh, ông “cứ thắc mắc nhưng ngại hỏi” tại sao?
***
West Point là tên gọi tắt của United States Military Academy (USMA - Học viện Quân sự Mỹ) vì USMA tọa lạc ở thị trấn West Point, bang New York.
Ngoài USMA đào tạo sĩ quan cho lục quân Mỹ, quân đội Mỹ còn có một số học viện khác như: United States Naval Academy (USNA – đào tạo sĩ quan cho hải quân) ở bang Maryland. United States Air Force Academy (USAFA – đào tạo sĩ quan cho không quân) ở bang Colorado. United States Coast Guard Academy (USCGA - đào tạo sĩ quan cho lực lượng tuần duyên) ở bang Connecticut. United States Merchant Marine Academy (USMMA - đào tạo nhân lực phục vụ trong lĩnh vực hàng hải thương mại và lực lượng dự bị của hải quân) ở bang New York.
Giống như tất cả các học viện quân sự khác, USMA (West Point) chỉ tuyển công dân Mỹ. Việc chọn sinh viên ngoại quốc là một ngoại lệ. Hàng năm, Bộ Quốc phòng và Bộ Ngoại giao Mỹ sẽ phối hợp để gửi thư mời đến chính phủ các quốc gia trong danh sách được cử người tham gia tuyển sinh. Số lượng sinh viên ngoại quốc được tuyển vào USMA dao động trong khoảng hơn mươi người mỗi năm.
Chính phủ các quốc gia được mời gửi người cho USMA đào tạo sẽ tự thực hiện quy trình sơ tuyển dựa trên các yếu tố như: Đương sự phải trong độ tuổi từ 17 đến 22, chưa kết hôn, không có thai, không có bất kỳ nghĩa vụ pháp lý nào liên quan đến việc nuôi dưỡng con cái. Thành tích học tập ở trung học phải xuất sắc, đặc biệt là về toán, khoa học, sử dụng thành thạo tiếng Anh. Điểm SAT hoặc ACT phải đạt mức quy định. Chưa kể sức khỏe phải đạt chuẩn của quân đội Mỹ, phải vượt qua bài kiểm tra thể chất,… Sau sơ tuyển, chính phủ của đương sự sẽ tiến cử đương sự với Đại sứ quán Mỹ tại xứ đó để họ chuyển hồ sơ cho USMA xem xét, quyết định.
Cần lưu ý, USMA không đào tạo sinh viên ngoại quốc miễn phí. Chính phủ quốc gia có người được chọn phải thanh toán tất cả các loại chi phí, trực tiếp hoặc thông qua các thỏa thuận hợp tác quân sự đặc biệt với Mỹ. Sau khi tốt nghiệp UCMA, sinh viên sĩ quan ngoại quốc bắt buộc phải quay về nguyên quan, phục vụ trong quân đội quốc gia của mình.
Nếu tra cứu thông tin liên quan đến tuyển chọn sinh viên ngoại quốc của USMA, hẳn sẽ thấy rằng trong vài năm gần đây, Việt Nam không nằm trong danh sách các quốc gia gửi người cho USMA đào tạo. Khóa 2028 (tính theo năm sẽ tốt nghiệp) có 15 sinh viên ngoại quốc. Khóa 2029 có 14 sinh viên ngoại quốc. Các quốc gia châu Á chiếm khoảng một nửa. Nam Hàn, Indonesia, Thái Lan - những đồng minh hoặc đối tác quân sự lâu năm của Mỹ tại châu Á năm nào cũng giành được một suất.
Còn trước đó thì sao? Trên Internet có một trang web của West Point Association of Graduates (WPAOG – Hội cựu sinh viên West Point). Nếu vào trang web này và sử dụng tính năng "Find a Graduate" (tìm kiếm cựu sinh viên sĩ quan), cung cấp tên, khóa (Class of...) thì có thể biết một số thông tin cơ bản về sinh viên sĩ quan mà mình muốn tìm.
Chúng tôi đã dùng cách vừa đề cập để tìm xem có cựu sinh viên sĩ quan nào tên là Võ Thành Trung hay không? Theo đó, từ khi USMA thành lập đến nay, chỉ có bảy người mang họ Vo từng là sinh viên sĩ quan của USMA. Người đầu tiên mang họ Vo vào USMA học khóa 1990. Người mang họ Vo vào USMA gần đây nhất thuộc khóa 2026. Bạn có biết cách nào chắc chắn hơn để tìm câu trả lời dứt dạc cho thắc mắc chung của nhiều người: Cháu ông Giáp có học West Point không? Nếu có, đó là West Point nào?