Cảnh báo lừa đảo‼️ Tau thấy 1 số tư tưởng nho khổng rất hay mà sao lại bị chửi, xh vẹm bây giờ loạn 1 phần vì dân ko biết nho khổng

Tử viết: Thánh nhân, ngô bất đắc nhi kiến chi hĩ, đắc kiến quân tử giả, tư khả hĩ”. Tử viết:
“Thiện nhân, ngô bất đắc nhi kiến chi hĩ, đắc kiến hữu hằng giả, tư khả hĩ. Vô nhi vi hữu, hư
nhi vi doanh, ước nhi vi thái, nan hồ hữu hằng hĩ.”
Dịch. – Khổng tử nói: “Bậc thánh nhân, ta chưa được thấy, thấy được bậc quân tử cũng
khá rồi”. Khổng tử nói: “Bậc thiện nhân, ta chưa được thấy, thấy người tiết tháo không thay
đổi cũng khá rồi. Không có mà bảo là có, rỗng mà bảo là đầy, thiếu mà bảo là dư (có người
dịch là tằn tiện mà bảo là rộng rãi), như vậy khó bảo là tiết tháo không thay đổi được.

Tử viết: “Tử điếu nhi bất võng, dặc bất xạ túc.”
Dịch. – Khổng tử câu thì không dùng lưới, bắn thì không bắn chim đang ngủ.
 
Tử viết: “Cái hữu bất tri nhi tác chi giả, ngã vô thị dã. Đa văn, trạch kì thiện giả nhi tòng
chi, đa kiến nhi chí chi, tri chi thứ dã.”
Dịch. – Khổng tử nói: “Có những kẻ không biết mà làm càn, ta không như vậy. Nghe
nhiều, chọn điều phải làm theo, thấy nhiều mà ghi nhớ, như vậy mà biết được, biết như vậy
chỉ là hạng thứ (kém hạng sinh ra đã biết).
Chú thích. – Tri (chi thứ dã) có người đọc là trí. E lầm vì thiên XVI Quí thị, bài 9 có câu:
“Sinh nhi tri chi, thượng dã; học nhi tri chi, thứ dã”; mà thiên VII, bài 19, Khổng tử cũng nói:
“Ngã phi sinh nhi tri chi giả”; rõ ràng Khổng tử nhận là hạng “học nhi tri chi”, tức hạng “thứ
chi.”

Hỗ hương nan dữ ngôn. Đồng tử kiến, môn sinh hoặc. Tử viết: “Dữ kì tiến dã, bất dữ kì
thoái dã, duy hà thậm? Nhân khiết kỉ dĩ tiến, dữ kì khiết dã, bất bảo kì vãng dã.”
Dịch. – Người làng Hỗ (có tiếng là ác nghịch) khó giảng điều phải cho họ nghe được; một
thanh niên làng đó lại yết kiến (để xin học); Khổng tử tiếp, đệ tử phân vân nghi hoặc. Khổng
tử bảo: “Người ta tiến bộ thì mình tán thành, thoái bộ thì không tán thành, hà tất phải
(nghiêm khắc) thái quá. Người ta tự tinh khiết mà mong được tiến bộ, thì ta tán thành lòng
tinh khiết của họ (bây giờ) chứ không đồng ý về (hoặc kể tới) dĩ vãng của họ”. (Có người
dịch là không bảo lãnh về dĩ vãng của họ. Lâm Ngữ Đường lại hiểu là... về hành động sau
này của họ).

Tử viết: “Nhân viễn hồ tai? Ngã dục nhân, tư nhân chí hĩ.”
Dịch. – Khổng tử nói: “Điều nhân, đâu có xa gì? Ta muốn nó thì nó đến.”
 
Trần tư bại vấn: “Chiêu công tri lễ hồ?” Khổng tử viết: “Tri lễ”. Khổng tử thoái ấp Vu Mã Kì
nhi tiến chi, viết: “Ngô văn quân tử bất đảng, quân tử diệc đảng hồ? Quân thủ ư Ngô, vi đồng
tính, vị chi Ngô Mạnh tử. Quân nhi tri lễ, thục bất tri lễ?” Vu Mã Kì dĩ cáo. Tử viết: “Khâu dã
hạnh, cẩu hữu quá, nhân tất tri chi.”
Dịch. – Quan tư bại (coi bộ hình) nước Trần hỏi: “Vua Chiêu công (nước Lỗ) có biết lễ
không?” Khổng tử đáp: “Biết lễ”. Khổng tử lui ra rồi, quan tư bại vái Vu Mã Kì (học trò
Khổng tử) mời tiến lên, hỏi: “Tôi nghe nói người quân tử không thiên vị, té ra quân tử cũng
thiên vị sao? Vua Lỗ cưới con gái nước Ngô, cùng họ với mình, gọi trại ra là Ngô Mạnh tử[106]
.
Vua Chiêu công mà biết lễ thì ai mà không biết lễ?” Vu Mã Kì thuật lại với Khổng tử. Khổng
tử nói: “Khâu này may mắn, có lỗi gì thì mọi người đều biết.”

Tử viết: “Văn, mạc ngô do nhân dã; cung hành quân tử, tắc ngô vị chi hữu đắc.”
Dịch. – Khổng tử nói: “Học về học thuật, sách vở thì hoạ chăng ta cũng bằng người; còn
làm người quân tử thì ta chưa được.”

Tử viết: “Nhược thánh dữ nhân, tắc ngô khởi thủ[107]? Ức vi chi bất yếm, hối nhân bất
quyện, tắc khả vị vân nhĩ dĩ hĩ”. Công Tây Hoa viết: “Chính duy đệ tử bất năng học dã.”
Dịch. – Khổng tử nói: “Làm được bực thánh với nhân thì ta đâu dám. Bất quá ta học làm
(thánh, nhân) mà không chán, dạy người mà không mệt, chỉ có thể gọi được như vậy mà
thôi”. Công Tây Hoa thưa: “Đó chính là điều chúng con không học được.”
 
Tử tật bệnh, Tử Lộ thỉnh đảo. Tử viết: “Hữu chư?” Tử Lộ đối viết: “Hữu chi, Lụy viết: “Đảo
nhĩ ư thượng hạ thần chi”. Tử viết: “Khâu chi đảo cửu hĩ.”
Dịch. – Khổng tử đau nặng, Tử Lộ xin phép cầu đảo. Khổng tử nói: “Có lệ ấy chăng?” Tử
Lộ đáp: “Thưa có, sách Luỵ (sách chép các bài cầu đảo) có câu: “Vì ông mà cầu đảo với thần
trên trời dưới đất”. Khổng tử nói: “Khâu này cầu đảo từ lâu rồi”. (Ý nói ăn ở phải đạo thì
chẳng cần cầu đảo).

Thánh nhân dĩ vạn vật vi sô cẩu là sao m. Có câu nào m tâm đắc khồng
Câu bạn đưa:

“Thánh nhân dĩ vạn vật vi sô cẩu” (聖人以萬物為芻狗)
xuất phát từ Đạo Đức Kinh của Lão Tử (chương 5).


1. Nghĩa đen (chuẩn xác theo văn bản)​

  • Thánh nhân (聖人): người đạt đạo (bậc hiền triết, không phải “thánh” theo nghĩa tôn giáo)
  • Vạn vật (萬物): tất cả sự vật trong thiên hạ
  • Sô cẩu (芻狗): chó rơm
👉 “Chó rơm” là gì?

  • Thời xưa: dùng làm đồ tế lễ
  • Khi chưa tế: được trân trọng
  • Sau khi tế xong: bị vứt bỏ, giẫm đạp

2. Dịch sát nghĩa​

“Bậc thánh nhân coi vạn vật như chó rơm.”

3. Lời bàn trong các chú giải cổ (không suy luận)​

(1) Chú giải truyền thống Đạo gia​

Các học giả giải thích:

“Sô cẩu giả, dụng chi tắc quý, dĩ chi tắc tiện.”
(Nghĩa:)

  • Dùng thì quý
  • Xong rồi thì bỏ
👉 Ý:

  • Thánh nhân không thiên vị
  • Không cố chấp yêu – ghét

(2) Hệ chú giải cổ điển​

Thường ghi:

“Thánh nhân vô tư, bất nhân.”
  • “Bất nhân” ở đây không phải ác
  • mà là:
    không thiên lệch tình cảm cá nhân

(3) Liên hệ nguyên văn cùng đoạn​

Trong Đạo Đức Kinh:

“Thiên địa bất nhân, dĩ vạn vật vi sô cẩu
Thánh nhân bất nhân, dĩ bách tính vi sô cẩu”
👉 Nghĩa đầy đủ:

  • Trời đất không thiên vị → đối xử vạn vật như nhau
  • Thánh nhân cũng vậy → không thiên vị con người

4. Tóm lại đúng “lời bàn”​

Các chú giải cổ thống nhất:

  1. “Sô cẩu” = vật bị đối xử không thiên vị
  2. Thánh nhân:
    • không yêu riêng ai
    • không ghét riêng ai
  3. Hành xử theo tự nhiên (Đạo), không theo cảm tính

5. Lưu ý quan trọng (tránh hiểu sai)​

Câu này KHÔNG có nghĩa:

  • Thánh nhân “coi thường con người”
  • Hay “vô cảm”
Mà nghĩa đúng là:

Không để tình cảm cá nhân làm lệch nguyên tắc



@Biển xanh dậy sóng , có nhưng đéo nói
 
Tử viết: “Xa tắc bất tốn, kiệm tắc cố, dữ kì bất tốn dã, ninh cố.”
Dịch. – Khổng tử nói: “Xa xỉ thì dễ hoá ra kiêu ngạo, kiệm phác thì dễ hoá ra quê mùa. Thà
chịu tiếng quê mùa còn hơn là kiêu ngạo.”

Tử viết: “Quân tử thản đãng đãng, tiểu nhân trường thích thích.”
Dịch. – Khổng tử nói: “Người quân tử thì thản nhiên vui vẻ, kẻ tiểu nhân thì lo lắng u sầu.”
 
Tử viết: “Cung nhi vô lễ tắc lao, thận nhi vô lễ tắc tỉ, dũng nhi vô lễ tắc loạn, trực nhi vô lễ
tắc giảo.”
Dịch. – Khổng tử nói: “Cung kính mà không biết lễ (nghĩa là không thích hợp, vừa phải)
thì khó nhọc, cẩn thận mà không biết lễ thì nhút nhát, dũng cảm mà không biết lễ thì loạn
động, ngay thẳng mà không biết lễ thì gắt gao, mất lòng người.”
“Quân tử đốc ư thân tắc dân hưng ư nhân; cố cựu bất di tắc dân bất du.”
Dịch. – “Người quân tử (cầm quyền) giữ trọn đạo với người thân thì dân phát khởi lòng
nhân ái; không bỏ người cũ thì dân không bạc bẽo.”
 
Tăng tử hữu tật, triệu môn đệ tử viết: “Khải dư túc, Khải dư thủ. Thi vân: “Chiến chiến
căng căng như lâm thâm uyên, như lí bạc băng”. Nhi kim nhi hậu, ngô tri miễn phù, tiểu tử.”
Dịch. – Tăng tử bị bệnh nặng (khó qua), cho gọi các đệ tử tới, bảo: “Dở chân ta ra xem, dở
tay ta ra xem. Kinh Thi có câu: “Phải nơm nớp chăm chăm, như đi xuống vực sâu, như đi
trên lớp băng mỏng”. Từ nay về sau, ta mới biết thoát khỏi hình lục, đó các trò.”
Chú thích. – Thoát khỏi hình lục, không bị chặt chân, chặt tay, mà giữ được trọn thân thể
cha mẹ sinh ra, không làm nhục cha mẹ, như vậy là có hiếu
 
Tăng Tử viết: “Sĩ bất khả dĩ bất hoằng nghị, nhiệm trọng nhi đạo viễn. Nhân dĩ vi kỉ
nhiệm, bất diệc trọng hồ? Tử nhi hậu dĩ, bất diệc viễn hồ?”
Dịch. – Tăng tử nói: “Kẻ sĩ không thể không cương cường, quyết tâm, là vì nhiệm vụ nặng
mà đường xa. Nhiệm vụ là làm điều nhân, như vậy chẳng nặng sao? Làm cho đến chết mới
thôi, như vậy đường chẳng xa sao?”

Dịch. – Khổng tử nói: “Dân chúng, có thể khiến họ theo (điều nào đó), chứ không thể
giảng cho họ hiểu được.”
Chú thích. – Coi lời bàn của chúng tôi trong cuốn Khổng tử. Có người chấm câu: Dân khả,
sử do chi; bất khả sử tri nghĩa là dân nào khá thì khiến cho noi theo; dân nào không khá thì
khiến cho phải biết.
 

Có thể bạn quan tâm

Top